Châu Xuân Nguyễn Administration

https://thanhnien.vn/khoi-ngoai-bat-ngo-mua-rong-hon-300-ti-dong-co-phieu-vix-185261113161056626.htm13/11/2026 16:46 GMT+7
Sau phiên bán ròng mạnh nhất 1 tháng, khối ngoại bất ngờ mua ròng hơn 300 tỉ đồng cổ phiếu Công ty chứng khoán VIX (mã chứng khoán: VIX), chiếm tới 47% giá trị mua ròng toàn thị trường.

Chốt phiên giao dịch ngày 13.11, chỉ số VN-Index giằng co nhẹ quanh tham chiếu tại 1.734,93 điểm, tăng 0,18 điểm. VN-Index giữ được sắc xanh nhờ lực nâng từ các cổ phiếu STB (tăng 0,91 điểm); TCB (tăng 0,67 điểm), VJC (tăng 0,47 điểm), bù đắp cho áp lực giảm tại các cổ phiếu BID, VNM và GAS.

Trên sàn HOSE có tới 192 mã giảm giá, chỉ 108 mã tăng giá. Thanh khoản khớp lệnh sàn HOSE đạt hơn 9.772 tỉ đồng, giảm 21,9% so với bình quân 20 phiên gần nhất.

Khối ngoại mua ròng hơn 300 tỉ đồng cổ phiếu VIX sau phiên bán ròng mạnh nhất trong vòng 1 tháng

ẢNH: LINH LINH

Điểm nhấn nổi bật trong phiên giao dịch hôm nay là việc các nhà đầu tư nước ngoài mua ròng 655 tỉ đồng. Trong đó, trên sàn HOSE, khối ngoại mua ròng 320,6 tỉ đồng. Trên sàn HNX, các nhà đầu tư nước ngoài mua ròng 295,2 tỉ đồng; còn trên sàn UPCoM, mua ròng 39,3 tỉ đồng.

Trong số hơn 320 tỉ đồng mua ròng trên sàn HOSE, khối ngoại tập trung mua ròng tới 308 tỉ đồng cổ phiếu Công ty Chứng khoán VIX, chiếm tới 96% tổng giá trị mua ròng trên toàn sàn HOSE và 47% giá trị mua ròng toàn thị trường.

Đây là phiên thứ 2, khối ngoại bất ngờ mua ròng cổ phiếu VIX với khối lượng lớn kể từ phiên giao dịch ngày 5.11. Tại phiên giao dịch tuần trước, khối ngoại cũng bất ngờ mua ròng cổ phiếu này tới hơn 452 tỉ đồng. Lũy kế trong 1 tháng qua, khối ngoại đã mua ròng cổ phiếu VIX tới hơn 274 tỉ đồng.

Trong báo cáo tài chính gần nhất, doanh thu quý 3/2026 của VIX đạt hơn 2.047 tỉ đồng, tăng 51% so với quý trước nhờ hoạt động kinh doanh cốt lõi cải thiện rõ rệt, dù giảm so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế 9 tháng năm 2026, doanh thu của VIX đạt hon 5.000 tỉ đồng, giảm hơn 18% so với cùng kỳ.

Về lợi nhuận, quý 3/2026, lợi nhuận trước thuế của VIX đạt 192 tỉ đồng, tăng tới 155% so với quy trước. Tuy nhiên, do chi phí hoạt động và chi phí tài chính đều tăng, lợi nhuận trước thuế 9 tháng năm 2026 của VIX chỉ đạt 423 tỉ đồng, giảm tới 91,72% so với cùng kỳ năm trước.

Ngoài VIX, dòng tiền của nhà đầu tư nước ngoài cũng mua ròng các mã POW (86,41 tỉ đồng); VJC (57,75 tỉ đồng); HDB (57,61 tỉ đồng); MSN (56,08 tỉ đồng)…

Khối ngoại lần thứ 2 gom ròng cổ phiếu VIX trong khi tiếp tục xả hàng với cổ phiếu FPT

ĐỒ HỌA: LÊ HIỆP (SỬ DỤNG AI)

Ở chiều ngược lại, khối ngoại vẫn tiếp tục bán ròng cổ phiếu của FPT. Trong phiên giao dịch hôm nay, khối ngoại tiếp tục bán ròng 221,5 tỉ đồng cổ phiếu của tập đoàn này. Trong phiên giao dịch hôm qua 12.11, các nhà đầu tư nước ngoài bán ròng tới gần 450 tỉ đồng, đẩy giá cổ phiếu của FPT thủng mốc 50.000 đồng.

Dù vậy, nhờ dòng tiền khối tự doanh mua đối ứng lực xả của khối ngoại, giá cổ phiếu FPT trong phiên giao dịch 13.11 vẫn tăng nhẹ lên 50.100 đồng/cổ phiếu.

Dòng tiền khớp lệnh trên HOSE phân bổ chủ yếu vào rổ vốn hóa lớn VN30 (chiếm 48,4%) và nhóm vốn hóa vừa VNMID (chiếm 45,8%). Việc dòng tiền tập trung tương đương giữa VN30 và VNMID cho thấy dòng vốn nội vẫn luân chuyển tìm kiếm cơ hội ở nhóm cổ phiếu vừa thay vì rút hoàn toàn khỏi thị trường.

Còn theo nhóm ngành, nhóm thu hút thanh khoản lớn nhất là ngân hàng (hơn 2.611 tỉ đồng, tăng 0,22%). Ở góc độ hiệu suất, nhóm phần mềm và dịch vụ điện toán (tăng 0,93%) giữ nhịp tích cực nhất thị trường, trong khi nhóm thiết bị điện, điện tử (giảm 1,96%) chịu áp lực điều chỉnh sâu nhất.

https://thanhnien.vn/tong-luc-kich-cau-cuoi-nam-185261113222204284.htm14/11/2026 06:12 GMT+7
Nhiều địa phương đang triển khai các chương trình kích cầu mua sắm tiêu dùng dịp cuối năm, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

DOANH NGHIỆP du lịch, nhà bán lẻ ‘bắt tay’ thúc đẩy mua sắm

Ngày 11.11 vừa qua, UBND TP.HCM tổ chức lễ công bố chương trình "Vibrant HCMC – Shopping Season 2026", khởi động chuỗi hoạt động mua sắm, tiêu dùng và trải nghiệm trên toàn địa bàn thành phố dịp cuối năm 2026 và Tết Nguyên đán 2027 (Chương trình được triển khai từ ngày 1.11.2026 – 5.2.2027). Với thông điệp "TP.HCM – Sống động từng trải nghiệm", chương trình hướng đến kết nối các lĩnh vực thương mại, du lịch, văn hóa, thể thao, ẩm thực, giải trí, công nghệ và tài chính, qua đó tạo thêm động lực thúc đẩy tiêu dùng, hỗ trợ doanh nghiệp (DN) và tăng trưởng thương mại – dịch vụ.

Nhiều địa phương đang thực hiện các chương trình kích cầu mua sắm, tiêu dùng cuối năm

Ảnh: Nhật Thịnh

Điểm mới của chương trình năm nay là phương thức liên kết "5 trong 1", kết hợp mua sắm, giải trí, du lịch, thương mại điện tử và thanh toán số. Thay vì triển khai riêng lẻ các hoạt động khuyến mại, thành phố hướng đến hình thành hệ sinh thái mua sắm, tiêu dùng và trải nghiệm, kết nối các sự kiện, điểm đến, hệ thống phân phối và nền tảng trực tuyến. Các DN, đối tác đăng ký 150 chương trình khuyến mại quy mô lớn, với tổng giá trị ưu đãi trên 270 tỉ đồng, gồm voucher, giảm giá trực tiếp, hỗ trợ lãi suất, quà tặng điện tử và các ưu đãi khác dành cho người dân, du khách. Các hoạt động mua sắm và ưu đãi được triển khai sôi động tại nhiều trung tâm thương mại và không gian công cộng lớn tại thành phố.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Trương Minh Huy Vũ, Phó chủ tịch UBND TP.HCM, cho biết chương trình không chỉ kết nối các hoạt động mua sắm trên không gian thực tế mà còn mở rộng sang không gian số, hình thành trục dữ liệu liên thông, tạo điều kiện phát triển thương mại, dịch vụ và bán lẻ trên địa bàn.

Tương tự, trong 2 tháng cuối năm, ngành du lịch và bán lẻ Hà Nội cũng triển khai đa dạng các giải pháp kích cầu. Các sản phẩm, chương trình tập trung vào những tour du lịch tiêu biểu, đặc trưng, có khả năng tạo trải nghiệm và tiềm năng kết nối thị trường, theo định hướng phát triển du lịch văn hóa – di sản, du lịch đêm, ẩm thực và các sự kiện, lễ hội cuối năm. Chẳng hạn, nhóm tour di sản – văn hóa – lịch sử có chương trình "Nghỉ dưỡng xanh giữa lòng văn hóa" tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam; "Chùa Hương – hành hương và khám phá, trải nghiệm sản vật địa phương" trong khi nhóm sản phẩm ẩm thực, mua sắm, du lịch đêm có chương trình Đêm 2 "Sống như những đóa hoa" và Đêm 3 "Lửa thanh xuân" do Ban Quản lý di tích Nhà tù Hỏa Lò thực hiện; chương trình biểu diễn "Tinh hoa Bắc bộ" tại Khu du lịch Tuần Châu – Hà Nội…

Song song, từ nay đến cuối năm 2026, thành phố sẽ tổ chức các sự kiện, lễ hội, hoạt động xúc tiến nhằm kích thích chi tiêu. Trong đó có Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội năm 2026 (lần thứ 5); Lễ hội Áo dài du lịch Hà Nội năm 2026; Không gian quảng bá văn hóa, thể thao, du lịch Hà Nội tại Liên hoan phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII… Nhiều tỉnh, thành phố khác cũng có những chương trình lễ hội, kích cầu nội địa và góp phần thúc đẩy tiêu dùng mang đậm dấu ấn địa phương như Festival Trà quốc tế – Thái Nguyên 2026, Festival hoa Đà Lạt…

Trên phạm vi toàn quốc, Bộ Công thương sẽ tổ chức "Chương trình khuyến mại tập trung quốc gia lần 2 năm 2026 – The Second Vietnam Grand Sale in 2026" từ ngày 1.12.2026 – 5.1.2027. Khi đó, các DN đều có thể tham gia và giảm giá đến mức tối đa 100%.

Khơi thông sức mua, tạo hiệu ứng lan tỏa

TS Huỳnh Thanh Điền (Trường ĐH Nguyễn Tất Thành) đánh giá chương trình kích cầu tiêu dùng cuối năm của TP.HCM cũng như của các địa phương là giải pháp tích cực nhằm thúc đẩy sức mua, hỗ trợ DN tiêu thụ hàng hóa và tạo động lực tăng trưởng cho khu vực thương mại, dịch vụ. Điểm đáng chú ý là sự kết hợp giữa mua sắm, du lịch, giải trí, thương mại điện tử và thanh toán số, qua đó mở rộng không gian tiêu dùng và tạo hiệu ứng lan tỏa đến sản xuất, việc làm. Khi đồng loạt các DN nhà nước, các hệ thống bán lẻ quy mô lớn hay những "ông lớn" ngành hàng không, du lịch… tiên phong triển khai các chương trình bình ổn giá, khuyến mại diện rộng trong dịp mua sắm cao điểm cuối năm thì sẽ kéo theo hiệu ứng cạnh tranh, thúc đẩy các cơ sở kinh doanh tư nhân khác có thêm áp lực điều chỉnh giá để giữ chân khách hàng.

Tổng lực kích cầu tiêu dùng nội địa dịp cuối năm để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

ẢNH: NHẬT THỊNH

Tuy nhiên, vẫn còn một "mắt xích" cần vào cuộc trong cuộc tổng lực kích cầu cuối năm này, đó là sự đồng hành của hệ thống ngân hàng trong việc triển khai các gói vay tiêu dùng nhỏ lẻ với lãi suất ưu đãi. Chẳng hạn, có thể xây dựng các gói vay trị giá vài chục triệu đồng mỗi suất để người dân dễ dàng tiếp cận nguồn vốn mua sắm trả góp những vật dụng thiết yếu như xe máy, máy tính, điện thoại hay đồ gia dụng. Đây là cách hỗ trợ những người có nhu cầu nhưng chưa đủ khả năng tài chính để mua sắm ngay, đồng thời tạo thêm đầu ra cho DN sản xuất và hệ thống bán lẻ. Bên cạnh đó, việc chủ động khơi thông dòng tiền trong dân thông qua chi trả lương, thưởng sớm cho người lao động cũng là giải pháp thiết thực. Cơ quan nhà nước và cộng đồng DN có thể vận động, phối hợp đẩy sớm lịch chi trả lương, thưởng hoặc các khoản trợ cấp trước thời điểm mua sắm cao điểm. Khi có tiền sớm hơn, người lao động sẽ chủ động phân bổ tài chính, mua sắm từ trước thay vì dồn nhu cầu vào sát tết.

Chuyên gia kinh tế Trần Anh Tùng (Trưởng ngành Quản trị kinh doanh, Khoa Quản trị kinh doanh Trường ĐH Kinh tế – Tài chính TP.HCM) nhận xét: Điểm đáng chú ý của đợt tổng lực kích cầu lần này không nằm ở từng chính sách riêng lẻ, mà ở khả năng tạo ra hiệu ứng cộng hưởng giữa đầu tư, sản xuất và tiêu dùng. Cụ thể, đầu tư công tạo đơn hàng cho DN; giảm thuế, phí giúp cải thiện dòng tiền; còn kích cầu tạo thị trường tiêu thụ sản phẩm. Về phía cung, giải ngân đầu tư công tạo nhu cầu cho thép, xi măng, xây dựng, vận tải và lao động. Trong khi đó, giảm chi phí năng lượng, thuế và phí giúp DN duy trì biên lợi nhuận, giảm nhu cầu vay vốn, qua đó có thêm nguồn lực sản xuất. Về phía cầu, người dân tiết kiệm được chi phí sinh hoạt sẽ có thêm thu nhập khả dụng. Số tiền tiết kiệm đó sẽ chuyển thành GDP bổ sung khi thực sự được chi tiêu cho hàng hóa, dịch vụ có giá trị gia tăng trong nước. Chẳng hạn, nếu các chính sách giúp DN và hộ gia đình giữ lại 20.000 tỉ đồng, giả định 60% được chi tiêu thêm, sẽ tạo 12.000 tỉ đồng cầu danh nghĩa ban đầu.

Mặc dù vậy, ông Trần Anh Tùng cho rằng vẫn còn một khoảng trống rất lớn của tiêu dùng cần được nhanh chóng thúc đẩy, đó là mức chi tiêu của khách du lịch quốc tế. Ước tính, chỉ cần tăng mức chi tiêu bình quân của du khách tăng 10%, nền kinh tế có thể thu hút thêm 2,4 tỉ USD mà không cần tăng lượng khách. Tuy nhiên, thực tế chi tiêu của du khách tại Việt Nam vẫn chưa tương xứng. Nguyên nhân là hàng loạt "cỗ máy hút tiền" như kinh tế đêm, trung tâm mua sắm miễn thuế, tổ hợp giải trí và sản phẩm du lịch có giá trị cao vẫn chưa được kích hoạt đúng nghĩa. Ngay như trung tâm kinh tế lớn nhất là TP.HCM có lợi thế về khách quốc tế, hàng không, thương mại và dịch vụ nhưng vẫn chưa hình thành được một hệ sinh thái mua sắm đủ sức giữ chân du khách như Singapore hay Bangkok (Thái Lan). Vì thế, riêng với ngành du lịch cần nhanh chóng chuyển từ xúc tiến du lịch đơn thuần sang chính sách phát triển tiêu dùng du lịch. Đơn cử như TP.HCM nên thí điểm khu thương mại – giải trí hoạt động đến 2 – 3 giờ sáng, hoàn thuế điện tử thuận tiện, mở rộng cửa hàng miễn thuế theo quy định và lựa chọn nhà đầu tư đủ năng lực phát triển tổ hợp mua sắm quy mô lớn.

Dư địa phát triển của thị trường trong nước còn rất lớn, đặc biệt là lĩnh vực thương mại điện tử. Tuy nhiên, sức mua của thị trường chưa phục hồi đồng đều; khả năng hấp thụ của thị trường nội địa vẫn chưa tương xứng với quy mô dân số gần 102,6 triệu người. Vì vậy, thúc đẩy phát triển thị trường trong nước, kích cầu tiêu dùng và đẩy mạnh cuộc vận động "Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam" vẫn là một trong những chiến lược cần tiếp tục được ưu tiên. Thị trường nội địa phải được coi là một động lực tăng trưởng chiến lược của nền kinh tế trong giai đoạn phát triển sắp tới.

Ông Trần Anh Tùng

Phát triển thị trường nội địa

Theo các chuyên gia kinh tế, với hơn 100 triệu dân và đóng góp khoảng 55 – 60% GDP, thị trường nội địa không chỉ là động lực tăng trưởng mà còn là dư địa phát triển rất lớn của nền kinh tế.

Phát triển thị trường nội địa để tăng nội lực của nền kinh tế

ẢNH: NHẬT THỊNH

TS Lê Duy Bình, Giám đốc điều hành Economica Việt Nam, phân tích tiêu dùng nội địa là một trụ cột đóng góp trực tiếp cho tổng cầu (GDP) của nền kinh tế, bên cạnh việc tiêu dùng của Chính phủ, xuất nhập khẩu và đầu tư. Sau 10 tháng năm nay, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng theo giá hiện hành tăng 13,5% so với cùng kỳ năm trước, nếu loại trừ yếu tố giá tăng 7,7% (cùng kỳ năm 2025 tăng 7,4%). Trong 2 tháng cuối năm, thị trường nội địa càng trở nên quan trọng, nếu vẫn tiếp tục giữ được mức tăng trưởng như thời gian qua thì sẽ đóng góp lớn cho nền kinh tế.

Vị chuyên gia nhấn mạnh: Tiêu dùng trong nước phát triển không chỉ giúp đạt mục tiêu tăng trưởng cao trong năm nay mà còn mang ý nghĩa rất lớn cho trung hạn và dài hạn của kinh tế VN. Đó là việc chúng ta sẽ chuyển dần sang mô hình tăng trưởng mới, dựa vào tiêu dùng nội địa thay cho phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu. Từ đó tăng khả năng chống chịu, tăng cường nội lực cho nền kinh tế. Gần đây, Chính phủ đã thực hiện một số chính sách như giảm 30% thuế thu nhập cá nhân cho hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và 30% thuế thu nhập DN cho đối tượng có doanh thu không vượt mức 10 tỉ đồng/năm hay giảm thuế, phí liên quan xăng dầu, giảm giá điện… là phù hợp để kiểm soát lạm phát, giúp hàng hóa ổn định. Nhưng điều quan trọng là phải làm thế nào để tăng thu nhập khả dụng cho người dân. Bởi khi có thêm tiền thì người dân mới tăng chi tiêu, từ đó mới phát triển được thị trường tiêu dùng nội địa.

Qua đó, TS Lê Duy Bình nhấn mạnh: Chính phủ vẫn cần tiếp tục thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp khác mang tính bổ trợ ngoài các chương trình khuyến mại, giảm giá mà nhiều địa phương đang thực hiện. Chẳng hạn, giảm thuế mạnh hơn nữa. Song song, cần gia tăng chính sách hỗ trợ cho các đối tượng yếu thế, hỗ trợ người nghèo, người có công… Đồng thời, vẫn có một số vấn đề cần tiếp tục theo dõi, trước hết là nguy cơ lạm phát còn cao. Hay lãi suất vẫn ở mức cao sẽ ảnh hưởng lớn tới hoạt động sản xuất, kinh doanh, đầu tư và tiêu dùng trong nước. Vì vậy, cần tiếp tục kiềm chế lạm phát, tạo tiền đề để giảm lãi suất, qua đó hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và tăng trưởng kinh tế…

Ông Trần Anh Tùng cũng nhìn nhận: Trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, bảo hộ thương mại gia tăng, hoạt động xuất khẩu và sản xuất – kinh doanh trong nước đang chịu nhiều tác động, thị trường nội địa chính là bộ đệm giúp kinh tế Việt Nam giảm phụ thuộc vào biến động xuất khẩu. Từ tháng 1 – 8.2026, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng của Việt Nam đạt 5,24 triệu tỉ đồng, tăng 13,3% so với cùng kỳ. Nếu sức mua tăng thêm 1% trên quy mô này, doanh thu danh nghĩa tương ứng khoảng 52.355 tỉ đồng, gần 2 tỉ USD. Nếu giả định 40% doanh số tăng thêm chuyển thành giá trị gia tăng trong nước, tác động trực tiếp tương ứng khoảng 4.000 – 4.400 tỉ đồng. Trường hợp TP.HCM là ví dụ cụ thể. Chương trình Vibrant HCMC – Shopping Season 2026 đặt mục tiêu giao dịch trên 30.000 tỉ đồng, trong đó 10.000 – 11.000 tỉ đồng được kỳ vọng là doanh số tăng thêm nhờ kích cầu. Điều này cho thấy sức mạnh không chỉ nằm ở quy mô dân số mà ở thu nhập thực tế và khả năng chuyển sức mua thành giá trị sản xuất trong nước.

Để kết nối các hoạt động và đưa ưu đãi đến gần hơn với người dân, du khách, TP.HCM cũng ra mắt 2 nền tảng số trong khuôn khổ Vibrant HCMC. Gồm nền tảng số Hello tại địa chỉ: hello.hochiminhcity.gov.vn là nền tảng du lịch và trải nghiệm, kết nối điểm đến, sự kiện, dịch vụ và ưu đãi du lịch. Nền tảng số thứ hai mang tên Sống Động tại địa chỉ: songdong.hochiminhcity.gov.vn nhằm kích cầu tiêu dùng nội địa, kết nối các chương trình mua sắm, khuyến mại, voucher và ưu đãi của DN.

https://thanhnien.vn/hang-trieu-nguoi-nop-thue-dien-03-06-du-kien-duoc-xem-xet-xoa-no-tu-2111-185261114191859251.htm14/11/2026 19:52 GMT+7
Dự kiến từ 21.11, chính sách đặc thù về xử lý tiền thuế nợ cho người nộp thuế ở trạng thái 03 (ngừng hoạt động nhưng chưa đóng mã số thuế) và 06 (không hoạt động tại địa chỉ đăng ký) có hiệu lực.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn vừa được Thủ tướng ủy quyền ký tờ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội về dự án Nghị quyết của Quốc hội ban hành chính sách đặc thù về xử lý xóa tiền thuế nợ để tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế.

Theo hồ sơ thẩm định được Bộ Tư pháp công bố, nghị quyết có hiệu lực từ ngày 21.11. Các chính sách áp dụng đến hết ngày 30.6.2028. Đối tượng áp dụng là người nộp thuế được cơ quan thuế xác định ở trạng thái 03 hoặc 06 tính đến ngày 21.11.

Chính sách đặc thù xử lý tiền thuế nợ cho người nộp thuế dự kiến có hiệu lực từ 21.11

ẢNH: NGỌC THẮNG

Người nộp thuế sẽ được xóa khoản nợ lệ phí môn bài phát sinh đến hết ngày 31.12.2025 và tiền chậm nộp của khoản lệ phí môn bài được xóa.

Người nộp thuế không phải nộp hồ sơ đề nghị xóa nợ. Việc xử lý xóa nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp lệ phí môn bài căn cứ dữ liệu quản lý thuế trên Hệ thống thông tin quản lý thuế.

Ngoài ra, việc xóa tiền chậm nộp sẽ được áp dụng với người nộp thuế đã nộp đủ tiền thuế nợ gốc và nộp đầy đủ hồ sơ hợp lệ đề nghị khôi phục mã số thuế hoặc chấm dứt hiệu lực mã số, được cơ quan thuế tiếp nhận chậm nhất vào ngày 30.6.2028, bao gồm:

Số tiền chậm nộp phát sinh đến ngày người nộp thuế nộp đủ tiền thuế nợ gốc vào ngân sách nhà nước, chậm nhất là ngày 30.6.2028.

Số tiền chậm nộp còn nợ trong trường hợp người nộp thuế không còn tiền thuế nợ gốc đến thời điểm ngày 21.11.2026.

Nghị quyết không áp dụng đối với khoản tiền thuế nợ liên quan đến trốn thuế, gian lận thuế, sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp; liên quan đến vụ việc đang được thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử.

Bộ Tài chính cho biết, tính đến ngày 23.10, còn hơn 2,51 triệu người nộp thuế ở trạng thái 03, 06. Trong đó, trạng thái 03 có 643.383 trường hợp, trạng thái 06 có hơn 1,8 triệu trường hợp.

Chính sách thu lệ phí môn bài đã được Quốc hội chấm dứt từ ngày 1.1.2026. Theo dữ liệu đến ngày 31.12.2025, có khoảng 710.000 người nộp thuế ở trạng thái 03, 06 còn nợ lệ phí môn bài khoảng 1.250 tỉ đồng (tiền nợ gốc).

Đây là số nợ lệ phí môn bài của người nộp thuế trước khi ở trạng thái 03, 06 đã được hạch toán, theo dõi trên Hệ thống thông tin quản lý thuế.

Đối với gần 2 triệu người nộp thuế trạng thái 03 và 06 nếu tiếp tục hạch toán nghĩa vụ lệ phí môn bài trong thời gian ngừng hoạt động, dự kiến sẽ phát sinh số tiền lệ phí môn bài khoảng 15.000 tỉ đồng.

Tính đến tháng 9.2026, tổng số tiền thuế nợ của người nộp thuế ở trạng thái 03, 06 do cơ quan thuế quản lý là khoảng 27.805 tỉ đồng (gồm tiền thuế nợ gốc khoảng 18.090 tỉ đồng và tiền chậm nộp khoảng 9.715 tỉ đồng).

Đề xuất giảm gánh nặng hồ sơ, thủ tục

Ông Nguyễn Văn Được, Tổng giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn thuế Trọng Tín, phân tích, tốn quá nhiều tiền là một trong những gánh nặng cho người nộp thuế diện 03, 06 trong quá trình giải thể.

Khi nghị quyết nêu trên có hiệu lực, điều này giảm đi đáng kể. Tuy nhiên, ngoài chi phí, quá nhiều hồ sơ, thủ tục cũng là rào cản khiến doanh nghiệp nản lòng.

Theo tinh thần dự thảo nghị quyết, người nộp thuế vẫn phải thực hiện các thủ tục hành chính như kê khai thuế giá trị gia tăng, thu nhập doanh nghiệp, thu nhập cá nhân, hóa đơn, chứng từ (nếu có); phải ghi sổ kế toán, lập báo cáo tài chính… cho suốt quá trình "thả trôi", có thể là 10 năm, 20 năm.

Đồng thời, cơ quan thuế phải ghi nhận, hạch toán nghĩa vụ thuế, tính tiền chậm nộp, tiền phạt cho người nộp thuế, sau đó mới thực hiện xóa nợ theo nghị quyết. Điều này gây tốn kém thời gian, chi phí của người nộp thuế, cơ quan thuế, không đem lại lợi ích gì cho nền kinh tế.

Để thực sự đẩy nhanh tiến độ làm sạch mã số thuế, ông Được đề xuất cân nhắc giải pháp sửa đổi luật Quản lý thuế và luật Doanh nghiệp.

Theo đó, cho phép doanh nghiệp nộp hồ sơ và thông báo các quyết định giải thể tại thời điểm hiện tại nhưng có hiệu lực hồi tố từ thời điểm người nộp thuế bị cơ quan thuế thông báo không hoạt động tại trụ sở nếu người nộp thuế có nhu cầu được giải thể.

Khi đó, người nộp thuế giảm được rất nhiều thủ tục hành chính, chỉ còn phải thực hiện thủ tục quyết toán thuế cho mục đích giải thể.

https://thanhnien.vn/truy-vet-dong-tien-ao-thu-hoi-tai-san-cho-nguoi-bi-hai-185261115085625407.htm15/11/2026 09:15 GMT+7
Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an vừa tổ chức hội nghị tập huấn kỹ năng điều tra, phân tích dữ liệu blockchain và thu hồi tài sản mã hóa, kết hợp chia sẻ kinh nghiệm quốc tế với thực hành tình huống nghiệp vụ cho hơn 27.300 lãnh đạo, chỉ huy, điều tra viên, trinh sát viên trên cả nước với mục tiêu kiểm soát, truy vết dòng tiền và thu hồi tài sản cho người bị hại.

Hơn 27.300 lãnh đạo, chỉ huy, điều tra viên, trinh sát viên, cán bộ làm công tác điều tra cùng đại diện các học viện, trường Công an nhân dân đã tham dự hội nghị tập huấn về truy vết tài sản mã hoá, tiền ảo, vật phẩm ảo

ẢNH: BTC

Thực hiện chỉ đạo của Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an, Thủ trưởng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an, hội nghị được triển khai trực tiếp tại Hội trường Bộ Công an và kết nối trực tuyến tới công an các đơn vị, địa phương, công an cấp xã. Trung tướng Trần Minh Tiến, Chánh Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an, Phó thủ trưởng thường trực Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an, thừa ủy quyền lãnh đạo Bộ Công an chủ trì hội nghị. Hơn 27.300 lãnh đạo, chỉ huy, điều tra viên, trinh sát viên, cán bộ làm công tác điều tra cùng đại diện các học viện, trường Công an nhân dân tham dự. Chương trình còn có báo cáo viên từ Interpol, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và các tổ chức, doanh nghiệp của Hàn Quốc, Mỹ, Thụy Sĩ, Singapore.

Tại hội nghị, Trung tướng Trần Minh Tiến nhấn mạnh sự phát triển của blockchain và giao dịch tài sản mã hóa đang đặt ra những yêu cầu mới cho công tác bảo đảm an ninh, trật tự. Các đối tượng phạm tội có thể chuyển tiền từ lừa đảo, tham nhũng, đánh bạc trực tuyến thành tài sản mã hóa rồi dịch chuyển qua nhiều ví, nền tảng và quốc gia để che giấu nguồn gốc. Sàn giao dịch phi tập trung, dịch vụ trộn tiền và giao dịch xuyên chuỗi làm phức tạp thêm quá trình lần theo dòng tiền. Vì vậy, việc điều tra cần làm rõ cả hành trình dịch chuyển tài sản và người thực tế tạo lập, quản lý, sử dụng hoặc kiểm soát tài sản đó.

Lãnh đạo Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đặt ra năm nhóm nhiệm vụ, gồm chủ động nhận diện thủ đoạn và mạng lưới hỗ trợ tội phạm; sớm xác định ví, tài khoản, sàn giao dịch cùng điểm đến của dòng tiền; thu thập, bảo quản và đánh giá chứng cứ đúng pháp luật; triển khai truy tìm, ngăn tẩu tán, thu hồi tài sản song song với điều tra; tăng cường phối hợp trong nước và quốc tế.

Tại hội nghị, các diễn giả đã trình bày sâu 7 chuyên đề, cập nhật kiến thức công nghệ với yêu cầu pháp lý và kinh nghiệm xử lý vụ việc. Ông Ngô Minh Hiếu (Hiếu PC), chuyên gia phân tích dữ liệu on-chain cấp cao của Công ty TRM (Mỹ), trình bày nền tảng blockchain, Web3 và cách vận hành của các mạng lưới, chuẩn giao dịch phổ biến như Bitcoin, Ethereum, USDT/TRC20, BEP20. Nội dung tập huấn cũng làm rõ việc giao dịch được thể hiện qua địa chỉ ví, các cách xáo trộn dòng tiền, sự khác biệt giữa ví lưu ký và ví tự quản, cùng phương pháp theo dấu giao dịch.

Về pháp lý, ông Tô Trần Hòa, Phó trưởng ban thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, trao đổi những vấn đề cần chú ý khi điều tra, thu thập chứng cứ và thu hồi tài sản. Đại tá Đinh Thị Thu Thủy, Điều phối viên về điều tra tội phạm mạng Interpol, Trưởng phòng thuộc Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an, trình bày việc thu thập dữ liệu điện tử xuyên biên giới phục vụ tố tụng hình sự.

Về phía các chuyên gia quốc tế, ông Kim Kug Hyun (Alex), đại diện Upbit của Hàn Quốc, chia sẻ cách nhận diện giao dịch đáng ngờ, bảo quản chứng cứ và phối hợp với cơ quan thực thi pháp luật. Đại diện VerifyVASP (Singapore), ông Chia Shin Yun, giới thiệu Travel Rule, quy tắc chuyển thông tin hỗ trợ nhận diện các nhà cung cấp dịch vụ tài sản ảo trong giao dịch và trao đổi dữ liệu phục vụ điều tra. Ông Tan Jung Ming và ông Lim Ren Jie của zeroShadow (Mỹ) chia sẻ kinh nghiệm truy vết nhanh tài sản bị đánh cắp, ứng phó sự cố và phối hợp với sàn giao dịch để hạn chế thiệt hại tiếp diễn. Chuyên đề của ông Zarakowski Marcin Witold, CEO Recoveris (Thụy Sĩ), tập trung vào giám định blockchain nâng cao, xác định nơi dòng tiền đi đến và các phương pháp phong tỏa, thu giữ, thu hồi tài sản mã hóa xuyên biên giới.

Thông qua hội nghị, lực lượng Công an nhân dân được cập nhật phương pháp điều tra và phân tích dữ liệu blockchain, đồng thời mở rộng trao đổi nghiệp vụ với các cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế và doanh nghiệp. Sự kết hợp giữa kỹ năng điều tra, chứng cứ điện tử và phối hợp xuyên biên giới phục vụ mục tiêu nâng cao hiệu quả xử lý tội phạm, thu hồi tài sản cho người bị hại.

https://thanhnien.vn/cu-1-doanh-nghiep-rut-lui-thi-co-13-doanh-nghiep-gia-nhap-thi-truong-185261114234219579.htm15/11/2026 08:11 GMT+7
Thống kê từ Chính phủ cho thấy cứ 1 doanh nghiệp rút lui thì có khoảng 1,3 doanh nghiệp gia nhập, tái gia nhập thị trường.

Chính phủ mới đây có báo cáo tiếp thu, giải trình về kinh tế – xã hội năm 2026, gửi tại kỳ họp 2 Quốc hội khóa XVI, trong đó thông tin chi tiết về tình hình doanh nghiệp gia nhập và rút lui khỏi thị trường.

9 tháng năm 2026 có hơn 200 doanh nghiệp đăng ký vốn trên 1.000 tỉ đồng

ẢNH: T.N

Hơn 200 doanh nghiệp đăng ký vốn trên 1.000 tỉ

Báo cáo cho thấy, trong 9 tháng năm 2026, cả nước ghi nhận khoảng 149.670 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 3,2% so với cùng kỳ năm 2025 và gần 74.200 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động.

Chất lượng và quy mô doanh nghiệp thành lập tiếp tục gia tăng, khi nguồn vốn đăng ký bổ sung đạt hơn 5 triệu tỉ đồng, tăng 6,1% so với cùng kỳ năm 2025.

Số doanh nghiệp thành lập mới có vốn đăng ký từ 100 – 1.000 tỉ đồng đạt 1.500 doanh nghiệp, tăng 29,3% so với cùng kỳ; có hơn 200 doanh nghiệp đăng ký vốn trên 1.000 tỉ đồng; nhóm doanh nghiệp thành lập có vốn từ 50 – 100 tỉ đồng tăng 8,9%.

"Việc nhiều doanh nghiệp có quy mô vốn lớn gia nhập thị trường góp phần bổ sung lực lượng doanh nghiệp có tiềm năng tổ chức sản xuất quy mô lớn hơn bên cạnh số đông các doanh nghiệp nhỏ và vừa", báo cáo đánh giá.

Ở chiều ngược lại, 9 tháng năm 2026 ghi nhận khoảng 172.000 doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường, giảm 1,7% so với cùng kỳ năm 2025.

Trong đó, 89.780 doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn, chiếm 52,2%; 33.500 doanh nghiệp chờ làm thủ tục giải thể, chiếm 19,5%; 48.740 doanh nghiệp đã giải thể, chiếm 28,3%.

90,6% doanh nghiệp rút lui có quy mô vốn dưới 10 tỉ

Phân tích cho thấy số doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn chiếm hơn một nửa số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường, tập trung chủ yếu là nhóm doanh nghiệp tạm thời "đóng băng" để hạn chế áp lực trong ngắn hạn, hoặc để tái cơ cấu, tìm kiếm cơ hội mới trước khi quyết định quay trở lại hoặc chuyển sang giải thể.

Thực tế trong 9 tháng năm 2026 đã có 74.260 doanh nghiệp từ trạng thái tạm ngừng quay trở lại hoạt động, phản ánh phần lớn doanh nghiệp vẫn chưa từ bỏ khát vọng kinh doanh.

Cơ cấu doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường trong 9 tháng năm 2026

ĐỒ HỌA: TUYẾN PHAN (SỬ DỤNG AI)

Xét về cơ cấu rút lui, có khoảng 75% doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thương mại, dịch vụ (không phải sản xuất). Đây là nhóm ngành có đặc trưng gia nhập và rời thị trường khá linh hoạt "dễ ra, dễ vào", đồng thời chịu áp lực cạnh tranh ngày càng lớn từ thương mại điện tử và sự thay đổi hành vi tiêu dùng.

Đồng thời, 90,6% số doanh nghiệp rút lui có quy mô vốn đăng ký dưới 10 tỉ đồng và gần 55% có thời gian hoạt động dưới 5 năm. Các con số này chỉ ra nhóm doanh nghiệp quy mô nhỏ và mới hoạt động chiếm tỷ trọng lớn trong số rút lui. Đây là nhóm có thể gặp nhiều khó khăn trong giai đoạn đầu tổ chức sản xuất, kinh doanh, tìm kiếm thị trường và duy trì hoạt động.

"Việc rút lui khỏi thị trường chưa hẳn là chấm dứt hoạt động kinh doanh, doanh nghiệp có thể quay trở lại thị trường với mô hình kinh doanh mới khi có điều kiện thuận lợi hơn", báo cáo nêu.

Vẫn theo Chính phủ, đây còn là hiện tượng thường xuyên trong quá trình cạnh tranh và tái cơ cấu nền kinh tế, được ghi nhận tại các nền kinh tế phát triển.

Tỷ lệ giữa số doanh nghiệp gia nhập, tái gia nhập và số rút lui trong 9 tháng năm 2026 đạt khoảng 1,3, tức là cứ 1.000 doanh nghiệp rút lui thì có khoảng 1.300 doanh nghiệp gia nhập, tái gia nhập.

Giải pháp nào giảm số doanh nghiệp rút lui?

Để giảm số doanh nghiệp rút lui trong thời gian tới, Chính phủ, Thủ tướng sẽ tiếp tục chỉ đạo hoàn thiện thể chế, tháo gỡ các điểm nghẽn đối với hoạt động đầu tư, kinh doanh; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm gắn với quản lý rủi ro.

Đồng thời, tiếp tục đẩy mạnh rà soát để cắt giảm thực chất điều kiện kinh doanh, thủ tục hành chính, chi phí tuân thủ gắn với chuyển đổi số, nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi chính sách.

Cùng đó là hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường, nâng cao năng lực nội sinh, sức cạnh tranh và khả năng tham gia chuỗi giá trị; thúc đẩy liên kết giữa doanh nghiệp trong nước với doanh nghiệp FDI, giữa doanh nghiệp lớn với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Đặc biệt, sẽ duy trì đối thoại thường xuyên, thực chất với cộng đồng doanh nghiệp; phân công rõ trách nhiệm, tiến độ giải quyết các kiến nghị, khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp…

https://thanhnien.vn/thuong-tet-som-de-kich-cau-tieu-dung-185261114223559026.htm15/11/2026 06:19 GMT+7

Còn 3 tháng nữa là đến Tết Nguyên đán Đinh Mùi 2027, câu chuyện thưởng tết bắt đầu nóng lên khi Bộ Nội vụ mới đây yêu cầu các địa phương sớm tổng hợp kế hoạch thưởng của doanh nghiệp. Các chuyên gia cũng cho rằng thưởng tết sớm cũng là một hình thức kích cầu tiêu dùng khi người lao động có tiền mua sắm hàng hóa nhu yếu phẩm cho mùa cuối năm.

Duy trì lương tháng 13, thưởng theo năng suất…

Tại TP.HCM, tổ chức công đoàn còn vận động doanh nghiệp (DN) công bố và chi thưởng sớm để giúp người lao động chủ động mua sắm, góp phần kích cầu tiêu dùng cuối năm. Khảo sát sớm của Thanh Niên cho thấy, đa số DN, kể cả khó khăn cũng cố gắng thưởng "tối thiểu" lương tháng 13 cho người lao động. Ông Phạm Xuân Hồng, Chủ tịch Hội Dệt may thêu đan TP.HCM, xác nhận các DN hội viên đều có thưởng tết với tối thiểu 1 tháng lương. Theo ông Hồng, giống nhiều lĩnh vực khác thì hàng may mặc của VN cũng đối diện nhiều vấn đề, trong đó đáng kể nhất là chi phí gia tăng, khiến lợi nhuận DN bị thu hẹp. Nhưng chính sách thưởng tết cho người lao động là tất yếu và được các công ty duy trì bao nhiêu năm nay nên không thể bỏ. Thậm chí, có nhiều đơn vị chờ tổng kết hết năm 2026 để chốt mức thưởng cao hơn tùy kết quả kinh doanh cụ thể. "Chúng tôi cũng khuyến khích DN chi trả sớm nhưng thường công nhân lại thích gần sát Tết âm lịch nhận thêm tiền để khi đó chi tiêu vì nhu cầu lên cao", ông Hồng nói.

Biết trước lương, thưởng tết, người trẻ mạnh tay chi tiêu sắm tết sớm hơn

ẢNH: NGỌC DƯƠNG

Bên cạnh việc sớm xây dựng phương án thưởng tết, DN cần quan tâm cải thiện thu nhập, bảo đảm việc làm, duy trì các khoản phúc lợi và hỗ trợ người lao động trong những tháng cuối năm… Việc kết hợp giữa hỗ trợ thu nhập với giảm chi phí sinh hoạt sẽ có tác động thiết thực hơn đến sức mua. Khi người lao động có thêm thu nhập và yên tâm về việc làm, họ mới mạnh dạn chi tiêu, qua đó tạo thêm đầu ra cho DN sản xuất, bán lẻ và dịch vụ.

PGS-TS Đinh Xuân Thảo, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Ông Phạm Quang Anh, Giám đốc Công ty TNHH may mặc Dony, thừa nhận năm nay cả thị trường xuất khẩu lẫn trong nước đều gặp sức ép cạnh tranh lớn, đơn hàng xuất khẩu thị trường truyền thống suy giảm nên DN nỗ lực mở rộng thêm một số thị trường mới tại châu Phi. Ở thị trường trong nước, sức mua cũng yếu hơn. Hoạt động bán hàng trên các sàn thương mại điện tử gặp khó sau khi các nền tảng đồng loạt tăng phí. "Dù vậy chúng tôi vẫn chủ trương, tối thiểu phải thưởng tháng lương thứ 13 cho người lao động", ông Quang Anh cho hay.

Việt Thắng Jean cũng dự kiến chi trả cho người lao động lương tháng 13, dao động từ 13 – 25 triệu đồng/người, tùy theo thu nhập và đánh giá cuối năm. Tuy nhiên, các khoản thưởng bổ sung theo năng suất, tương đương tháng lương thứ 14 hoặc 15, hiện chưa có kế hoạch cụ thể. Dự kiến việc chi trả sẽ được thực hiện vào cuối năm hoặc trước ngày 15.1.2027.

Đại diện DN Gạo Trung An chưa xây dựng phương án cụ thể nhưng khẳng định thông lệ hằng năm, người lao động vẫn được thưởng tháng lương thứ 13, bình quân khoảng 10 – 12 triệu đồng/người. Tùy vị trí và thâm niên, có người sẽ nhận 20 – 30 triệu đồng, số lao động nhận dưới 10 triệu đồng rất ít. Ngoài tháng lương thứ 13, DN này còn có chính sách thưởng riêng theo năng suất sản xuất. Theo đó, đối với các cánh đồng đạt năng suất trên 7,5 tấn/ha, phần sản lượng vượt mức sẽ được chia thưởng. Nếu đạt 8 tấn/ha, phần vượt 500 kg sẽ được chia đôi theo cơ chế thưởng của DN. Chính sách này đã được áp dụng trong hai năm qua. Riêng vụ đông xuân năm nay, Trung An có khoảng 600 ha sản xuất và dự kiến năng suất có thể vượt mức khoán khá lớn. Nếu sản lượng vượt khoảng 300 tấn, khoản thưởng theo năng suất cũng sẽ là nguồn động viên đáng kể đối với người lao động tham gia sản xuất.

Ông Tô Ngọc Ngời, Tổng giám đốc Công ty CP sản xuất và xuất nhập khẩu lâm sản Sài Gòn (Vinafor Sài Gòn), Phó chủ tịch Hội Mỹ nghệ và chế biến gỗ TP.HCM (HAWA), cũng khẳng định vẫn đảm bảo thưởng tết năm nay tương đương các năm trước là một tháng lương, bất kể tình hình xuất khẩu của ngành gỗ vẫn đang chịu nhiều áp lực khiến lợi nhuận của DN sụt giảm. Đây cũng là mức thưởng của đa số DN hội viên HAWA. Bởi theo ông Ngời, hoạt động xuất khẩu là sự cạnh tranh quốc tế rất gay gắt, DN phải liên tục đổi mới công nghệ, đảm bảo chất lượng hàng hóa, tìm cách tuyển dụng và giữ chân lao động có kinh nghiệm… Nếu lực lượng lao động không ổn định thì DN sẽ gặp khó khăn ngay nên việc có chính sách thu hút và giữ chân nhân sự cũng rất quan trọng.

Ông Lê Thanh Phong, Giám đốc Công ty TNHH SX-TM-DV Thiên Bút, chia sẻ doanh thu của công ty năm nay bị giảm hơn một nửa; dù vậy ông vẫn cố gắng thưởng tết là một tháng lương cho người lao động. Với quy mô gần 200 lao động, mức lương bình quân mỗi người khoảng 20 triệu đồng/tháng, 1 tháng lương thưởng Tết Nguyên đán là "nỗ lực rất lớn của công ty". Ông Phong giải thích, chính sách thưởng tết của công ty thường phụ thuộc vào kết quả kinh doanh. Những năm thuận lợi, người lao động có thể được thưởng 2 – 3 tháng lương. Tuy nhiên, năm nay, do kinh doanh thua lỗ, công ty dự kiến chỉ thưởng một tháng lương.

Hoạt động kích cầu những tháng cuối năm quan trọng đối với doanh nghiệp phân phối, sản xuất

ẢNH: H.HY

Bộ Nội vụ yêu cầu các địa phương phối hợp với ban quản lý khu công nghiệp, khu kinh tế, khu chế xuất và tổ chức công đoàn theo dõi sát tình hình sản xuất, kinh doanh, việc làm và đời sống người lao động; chủ động phòng ngừa tranh chấp lao động, đình công trước, trong và sau tết. Các Sở Nội vụ được giao hướng dẫn, hỗ trợ DN phối hợp với công đoàn cơ sở rà soát hợp đồng lao động, thỏa ước lao động tập thể, quy chế trả lương, thưởng; xây dựng phương án thưởng căn cứ kết quả sản xuất, kinh doanh năm theo bộ luật Lao động và công khai cho người lao động biết.

Khối DN sản xuất nước ngoài có vẻ "xông xênh" hơn. Chủ tịch công đoàn một DN da giày lớn có vốn đầu tư nước ngoài tại TP.HCM nói, mức thưởng tết của công ty tùy theo thời gian công tác. Ví dụ với người làm từ 12 năm trở lên sẽ được thưởng mức cao nhất là 2,2 tháng lương, tương đương khoảng 30 triệu đồng; người làm từ 1 – 3 năm sẽ nhận được 1,2 tháng lương và từ 3 – 5 năm thì được thưởng 1,4 tháng lương… Năm nay dự kiến mức thưởng của công ty cũng sẽ bằng năm trước mặc dù cả năm lợi nhuận bị sụt giảm vì chi phí gia tăng. Bên cạnh đó, kể từ đầu năm 2027, công ty cũng sẽ điều chỉnh tăng lương tối thiểu vùng theo quy định của Chính phủ. Do vậy công nhân sẽ có thêm thu nhập trong dịp chuẩn bị đón tết cổ truyền của VN.

Địa phương thúc doanh nghiệp công bố thưởng Tết sớm

Không chỉ yêu cầu DN báo cáo tình hình tiền lương, thưởng tết, TP.HCM còn khuyến khích các đơn vị sớm xây dựng và công khai phương án thưởng để người lao động chủ động kế hoạch chi tiêu dịp cuối năm.

Ngày 5.11, Sở Nội vụ TP.HCM có công văn yêu cầu các DN xây dựng phương án thưởng căn cứ kết quả sản xuất, kinh doanh năm nay, đồng thời thông báo đầy đủ cho người lao động về tiền lương, tiền thưởng, các khoản trợ cấp, hỗ trợ dịp tết, thời gian nghỉ và thời điểm chi trả. DN phải báo cáo tình hình tiền lương năm 2026 và kế hoạch thưởng Tết dương lịch, Tết Nguyên đán Đinh Mùi 2027 về Sở Nội vụ trước ngày 20.11 để cơ quan này tổng hợp, báo cáo Bộ Nội vụ và UBND TP.HCM. Ngoài TP.HCM, Gia Lai cũng đã có văn bản yêu cầu DN báo cáo tình hình tiền lương, tiền thưởng và kế hoạch thưởng tết năm 2027.

Trước đó, ngày 30.10, Bộ Nội vụ đã ban hành Công văn số 12421 yêu cầu Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố tổng hợp tình hình lao động, tiền lương, nợ lương, quan hệ lao động năm 2026 và kế hoạch thưởng Tết dương lịch, Tết Nguyên đán Đinh Mùi 2027 của DN trên địa bàn. Báo cáo phải gửi về Bộ Nội vụ (qua Cục Tiền lương và bảo hiểm xã hội) trước ngày 25.11.

PGS-TS Đinh Xuân Thảo, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội, cho rằng việc Bộ Nội vụ và các địa phương năm nay đẩy sớm thời hạn yêu cầu báo cáo tình hình tiền lương, thưởng tết cho thấy sự chủ động hơn của cơ quan quản lý trong việc nắm bắt tình hình sản xuất, kinh doanh và đời sống người lao động. Nếu những năm trước, thời hạn báo cáo thường rơi vào giữa hoặc cuối tháng 12 thì năm nay đã được đưa lên trước khoảng 1 tháng. Đây cũng là thời điểm nhạy cảm về lao động khi nhu cầu chi tiêu tăng cao, người lao động có tâm lý chờ đợi thưởng tết, trong khi DN phải cân đối nhiều khoản chi cuối năm. Nếu không có sự chuẩn bị và thông tin kịp thời, những vướng mắc về lương, thưởng, chậm trả hoặc nợ lương có thể dẫn đến tâm lý bất an, thậm chí phát sinh tranh chấp, đình công.

"Năm nay không phải lần đầu cơ quan quản lý yêu cầu báo cáo thưởng tết sớm, nhưng thời hạn đã được đẩy lên trước khoảng một tháng. Điều này là cơ sở để DN có thể thay đổi cách chuẩn bị và công bố thưởng tết, không nên để người lao động phải chờ đến sát tết mới biết quyền lợi của mình. Việc nắm bắt sớm thông tin lương, thưởng không chỉ giúp cơ quan quản lý đánh giá khả năng chi trả của DN mà còn kịp thời phát hiện những đơn vị gặp khó khăn, có nguy cơ nợ lương, chậm thưởng hoặc phát sinh tranh chấp lao động", PGS-TS Đinh Xuân Thảo nhấn mạnh.

Theo ông Thảo, những DN có điều kiện nên cân nhắc chi thưởng hoặc tạm ứng thưởng sớm, thay vì dồn toàn bộ vào sát tết. Với những DN khó khăn, việc đối thoại, chia sẻ thẳng thắn với người lao động cũng rất cần thiết để tạo sự đồng thuận, giữ chân lao động và ổn định sản xuất sau kỳ nghỉ tết. "Cơ quan quản lý thúc đẩy công bố phương án sớm không có nghĩa DN nào cũng phải tăng mức thưởng hay bắt buộc chi thưởng trước thời hạn. Điều cần thiết là minh bạch, có kế hoạch và thực hiện đúng cam kết", PGS-TS Đinh Xuân Thảo lưu ý.

Thêm lực đẩy cho tiêu dùng

Tuy nhiên, thưởng tết sớm chỉ là một giải pháp trực tiếp. Muốn kích cầu tiêu dùng dịp cuối năm, cần đồng thời tăng thu nhập thực tế, giảm chi phí sinh hoạt và tạo điều kiện để người lao động có thêm nguồn lực mua sắm.

Người lao động mong chờ lương, thưởng tết cuối năm để có thể cân đối chi tiêu sắm tết tươm tất

ẢNH: NHẬT THỊNH

VN có điều kiện để thực hiện được chính sách bình ổn giá vì có nhiều DN nhà nước đứng trong top đầu nhiều lĩnh vực, ngành nghề. Chỉ khi các DN nhà nước tiên phong thực hiện thì các đơn vị tư nhân sẽ làm theo. Khi đó cả cộng đồng DN cùng bắt tay đồng hành cùng Chính phủ thì sẽ đạt hiệu quả mong muốn. Thị trường tiêu dùng trong nước gia tăng thì cả DN nói riêng và nền kinh tế sẽ được tăng tốc.

Chuyên gia kinh tế, TS Huỳnh Thanh Điền

"Bên cạnh việc sớm xây dựng phương án thưởng tết, DN cần quan tâm cải thiện thu nhập, bảo đảm việc làm, duy trì các khoản phúc lợi và hỗ trợ người lao động trong những tháng cuối năm. Những DN có điều kiện có thể xem xét tạm ứng một phần tiền thưởng, hỗ trợ tiền tàu xe, đi lại, tổ chức các chương trình bán hàng ưu đãi hoặc cung cấp hàng hóa thiết yếu với giá hợp lý cho công nhân. Đây cũng là cách thiết thực để người lao động giảm bớt gánh nặng chi tiêu, có thêm nguồn lực mua sắm dịp tết.

Các địa phương cần phối hợp các chương trình bình ổn thị trường, giảm giá hàng hóa thiết yếu, tổ chức các điểm bán hàng lưu động, phiên chợ công nhân và chương trình khuyến mãi tại khu công nghiệp, khu chế xuất. Việc kết hợp giữa hỗ trợ thu nhập với giảm chi phí sinh hoạt sẽ có tác động thiết thực hơn đến sức mua. Khi người lao động có thêm thu nhập và yên tâm về việc làm, họ mới mạnh dạn chi tiêu, qua đó tạo thêm đầu ra cho DN sản xuất, bán lẻ và dịch vụ", PGS-TS Đinh Xuân Thảo nêu quan điểm.

Chuyên gia kinh tế, TS Huỳnh Thanh Điền cho rằng việc thưởng cho người lao động dịp cuối năm là theo đúng tinh thần chia sẻ, khuyến khích người lao động. Đó cũng là một phần chính sách giữ chân người lao động mà các DN đều thực hiện. Hơn nữa, cộng đồng DN nên chia sẻ áp lực và cùng thực hiện mục tiêu chung của cả nước, đưa kinh tế tăng trưởng của cả năm đạt hai con số.

"Thưởng cuối năm cho người lao động sớm hơn sẽ gia tăng chi tiêu, dòng tiền đó quay lại giúp các công ty, nhà sản xuất có thêm đơn hàng, mở rộng sản xuất và người lao động lại có thu nhập cao hơn. Đây là một vòng tròn và cùng hướng đến sự phát triển lớn hơn, mở rộng hơn", ông Huỳnh Thanh Điền nói.

TS Huỳnh Thanh Điền đề xuất, công đoàn các DN cũng có thể thực hiện thưởng thêm bằng hình thức tặng voucher mua sắm cho người lao động. Việc phát hành voucher sẽ giúp người lao động mua hàng hóa để sử dụng cho gia đình, góp phần gia tăng tiêu dùng trên thị trường. Hơn nữa, việc đàm phán của các công ty với các đơn vị phân phối khi mua voucher cũng sẽ được giá tốt…

Thưởng cuối năm cho người lao động sớm hơn sẽ gia tăng chi tiêu. Trong ảnh: Công nhân Công ty PouYuen nhận phiếu giảm giá mua sắm Tết Nguyên đán 2026

ẢNH: PHAN DIỆP

Tuy nhiên, việc chi thưởng tết chỉ là một phần. Để thúc đẩy tiêu dùng nội địa trong những tháng cuối năm, góp phần đưa tăng trưởng kinh tế cao, TS Huỳnh Thanh Điền cho rằng Chính phủ vừa giảm các thuế, phí cho xăng dầu hay giảm giá điện là chính sách đúng, phù hợp trong bối cảnh hiện nay. Song song đó, cần tiếp tục thực hiện các chính sách để kiểm soát lạm phát. Không phải câu chuyện của DN tư nhân, vai trò của DN nhà nước để bảo đảm kích cầu những tháng cuối năm cực kỳ quan trọng. DN nhà nước ở nhiều lĩnh vực phải đi đầu chủ động kéo giá hàng hóa, dịch vụ xuống thấp hơn như thực hiện chương trình bình ổn giá, làm gương giảm giá bán khi giá xăng dầu, giá điện đã giảm. Trước mắt, có giá điện giảm, giá xăng dầu trong nước giảm tốt. Từ đó khối DN tư nhân mới có thể thực hiện theo.

Hay về chính sách tiền tệ, có thể xem xét kêu gọi các ngân hàng thương mại nhà nước ưu tiên cho vay tiêu dùng lãi suất thấp trong thời gian ngắn vào cuối năm. Điều này cũng giúp người dân gia tăng chi tiêu, góp phần phát triển thị trường nội địa.

https://thanhnien.vn/boi-thuong-dat-giay-tay-the-nao-cho-cong-bang-185261114214246758.htm15/11/2026 06:18 GMT+7
Đánh giá cao đề xuất hỗ trợ, bồi thường nhà đất giao dịch bằng giấy tay khi nhà nước thu hồi đất, nhưng theo các chuyên gia, cần phải thiết kế chính sách tối ưu và công bằng hơn.

Chỉ nên phân làm hai loại để bồi thường

Theo Dự thảo Nghị quyết quy định cơ chế, chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất, do Sở NN-MT TP.HCM xây dựng, trường hợp hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất (SDĐ) vào mục đích đất phi nông nghiệp trước ngày 15.10.1993, không vi phạm pháp luật về đất đai nhưng không đủ điều kiện được cấp giấy chứng nhận quyền SDĐ, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (sổ hồng), được UBND xã, phường, đặc khu xác nhận không tranh chấp, đang sử dụng ổn định hỗ trợ bằng 100% giá đất tính tiền bồi thường về đất theo loại đất đang sử dụng. Giai đoạn từ 15.10.1993 đến trước 1.7.2004 sẽ hỗ trợ về đất bằng 80%, từ 1.7.2004 đến trước 1.7.2014 hỗ trợ về đất bằng 60% và từ 1.7.2014 đến trước ngày 1.8.2024 hỗ trợ về đất bằng 40% giá đất tính tiền bồi thường về đất theo loại đất đang sử dụng nhưng phải trừ nghĩa vụ tài chính theo quy định. Một trường hợp khác theo Dự thảo là đất đã được cấp sổ hồng cho đất hoặc sổ hồng cho nhà và đất với mục đích sử dụng là đất nông nghiệp nhưng hộ gia đình, cá nhân đã tự ý chuyển mục đích SDĐ, xây dựng nhà ở trước ngày 1.7.2014 (có khuôn viên riêng biệt, thực tế có cư trú trên thửa đất thu hồi) thì mức hỗ trợ bằng 100% giá đất ở cụ thể được duyệt.

Các chuyên gia hiến kế bồi thường để gỡ nút thắt bồi thường, giải phóng mặt bằng

ẢNH: ĐÌNH SƠN

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM, nhận xét: Cùng một hành vi giống nhau là mua bán nhà đất bằng giấy tay, nhưng chưa hoàn tất các thủ tục sang tên, ra sổ hồng, nhà đất phù hợp quy hoạch, không tranh chấp, sử dụng ổn định, không thuộc trường hợp nhà nước thu hồi, nhưng có trường hợp được bồi thường 100%, có trường hợp chỉ được bồi thường 40%, như vậy là chưa công bằng.

Ông Châu kiến nghị chỉ cần phân làm hai loại. Loại 1, nếu nhà đất đã có giấy tờ là sổ hồng của người bán trước, sau đó mua bán bằng giấy tờ viết tay và người mua vì lý do nào đó chưa sang tên, cập nhật biến động sẽ được bồi thường 100% như dự thảo. Loại 2 là tất cả các trường hợp mua bán còn lại không phân biệt giai đoạn đều bồi thường theo giá đất ở trừ đi số tiền SDĐ người dân đã đóng khi chuyển mục đích SDĐ từ đất nông nghiệp lên đất ở để công bằng với tất cả mọi người.

Ông Lê Hoàng Châu cũng lưu ý người dân một mặt nhận chính sách bồi thường có lý, có tình theo chính sách của TP nhưng cần quan tâm đến chính sách tái định cư bằng cách nhận suất tái định cư là nền đất hay căn hộ thay vì nhận tiền mặt. Bởi giá nhà, nền tái định cư cũng tính theo bảng giá đất giống như chính sách bồi thường. Khi đó người dân sẽ được mua nhà, đất để tái định cư tại chỗ hoặc sau này đem bán cũng sẽ có lợi hơn thay vì lấy tiền bồi thường theo bảng giá đất nhưng phải đi mua nhà đất ở nơi khác theo giá thị trường, cao hơn. Làm như vậy người dân mới bù lại được những "thiệt thòi" khi tính giá bồi thường theo bảng giá đất.

Tập trung hỗ trợ với nhóm có diện tích đất nhỏ

Đồng quan điểm với đề xuất hỗ trợ nhà đất giấy tay, song luật sư Trần Đức Phượng (Đoàn luật sư TP.HCM) góp ý: Dự thảo nên bổ sung chia nhỏ mức hơn về diện tích để chính sách bồi thường thích hợp hơn, đặc biệt là đối với đất ở. Bởi theo Nghị định 103/2024, tiền SDĐ khi chuyển mục đích sử dụng từ đất nông nghiệp lên đất ở sẽ đóng theo hạn mức quy định của từng địa phương. Đất trong hạn mức sẽ được miễn tiền SDĐ và ngoài hạn mức tiền SDĐ đóng theo giá đất trong bảng giá.

Cụ thể theo luật sư Trần Đức Phượng, nên nâng mức phần trăm hỗ trợ đối với trường hợp trong hạn mức hoặc đặt ra diện tích cụ thể như đối với đất ở (150 m2), đất sản xuất,

kinh doanh phi nông nghiệp (200 m2). Như vậy, cần tập trung hỗ trợ đối với nhóm có diện tích đất nhỏ, đồng thời giảm mức hỗ trợ đối với người sử dụng diện tích lớn. Ngoài ra, cần quy định cụ thể đối với trường hợp vi phạm pháp luật về đất đai. Trong đó đối với trường hợp lấn chiếm, có quyết định cưỡng chế buộc trả lại đất đã lấn chiếm nhưng không thực hiện việc trả đất lấn chiếm thì không thuộc đối tượng được hỗ trợ theo nghị quyết này.

Đa số các chuyên gia có chung quan điểm, thực tế có không ít hộ gia đình, cá nhân SDĐ ổn định qua nhiều thế hệ, không có tranh chấp, không vi phạm pháp luật về đất đai nhưng vì nhiều nguyên nhân khách quan mà chưa được cấp sổ hồng.

Vì vậy, việc căn cứ vào thời điểm bắt đầu SDĐ để xác định mức hỗ trợ là cách làm có cơ sở, vừa ghi nhận quá trình SDĐ thực tế, vừa bảo đảm nguyên tắc công bằng. Những trường hợp SDĐ từ trước ngày 15.10.1993 được hỗ trợ 100% là hợp lý bởi đây là nhóm người dân đã SDĐ trong thời gian rất dài, nhiều trường hợp lịch sử pháp lý đất đai không còn đầy đủ. Đáng chú ý, đề xuất hỗ trợ 100% giá đất ở cụ thể được duyệt đối với những hộ đã được cấp sổ hồng đất nông nghiệp nhưng tự chuyển mục đích sử dụng, xây dựng nhà ở trước ngày 1.7.2014, có khuôn viên riêng biệt và thực tế cư trú trên đất, cũng là một cách tiếp cận rất đáng cân nhắc. Bởi trong nhiều trường hợp, người dân đã sinh sống ổn định, hình thành nhà ở từ lâu nhưng chưa hoàn tất thủ tục chuyển mục đích SDĐ. Nếu chỉ căn cứ vào mục đích sử dụng ghi trên sổ để xác định mức hỗ trợ thì chưa phản ánh đầy đủ thực tế đời sống và quá trình SDĐ của người dân.

Hoan nghênh chính sách bồi thường 100% trong dự thảo của Sở NN-MT nhưng ông Lê Hoàng Châu phân tích đề xuất này chỉ áp dụng cho các trường hợp xảy ra từ ngày 15.10.1993 trở về trước, số người được hưởng chính sách đền bù 100% sẽ rất ít, nên đối tượng tác động có thể không lớn. Nhưng số người bị ảnh hưởng khoảng trên dưới 20 năm trở về sau này chiếm nhiều hơn. Nếu bồi thường ít quá, người dân sẽ không đủ điều kiện tái định cư. Vì vậy ông Châu khuyến nghị cần một chính sách bồi thường hợp lý hơn và cũng cần tính đến trường hợp đền bù cho những gia đình có nhiều thế hệ ở trong một ngôi nhà.

Các chuyên gia cũng khuyến cáo chính sách này cần có cơ chế xác minh chặt chẽ, công khai, minh bạch, đặc biệt là việc xác định thời điểm SDĐ, quá trình cư trú và hiện trạng nhà ở. Cần phân biệt rõ trường hợp SDĐ ổn định từ lâu với hành vi cố tình xây dựng, chuyển mục đích trái phép để trục lợi chính sách. Đồng thời, việc trừ nghĩa vụ tài chính phải được tính toán rõ ràng, bảo đảm người dân hiểu và có thể giám sát. Quan trọng hơn, chính sách hỗ trợ cần được áp dụng thống nhất, tránh tình trạng cùng một nguồn gốc, quá trình SDĐ nhưng mỗi địa phương lại xác định một mức khác nhau. Khi quyền lợi của người dân được giải quyết thỏa đáng, họ sẽ có thêm niềm tin và sự đồng thuận trong việc bàn giao mặt bằng. Đây chính là điều kiện quan trọng để đẩy nhanh tiến độ các dự án hạ tầng, chỉnh trang đô thị và phát triển kinh tế – xã hội.

Đề xuất hỗ trợ bồi thường về đất với mức 100%, 80%, 60% và 40% giá đất tính tiền bồi thường đối với các trường hợp SDĐ phi nông nghiệp không đủ điều kiện cấp giấy chứng nhận quyền SDĐ là một chính sách cần thiết, thể hiện sự chia sẻ của Nhà nước với người dân khi thu hồi đất để thực hiện các dự án. Đây cũng là hướng tiếp cận hợp lý nhằm tháo gỡ một trong những nút thắt lớn nhất hiện nay trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.

Luật sư Trần Đức Phượng (Đoàn luật sư TP.HCM)

https://thanhnien.vn/tong-huy-dong-nguon-luc-phuc-vu-tang-truong-kinh-te-dat-nuoc-18526111420574453.htm15/11/2026 06:00 GMT+7
Tổng vốn đầu tư toàn xã hội năm 2027 cần huy động khoảng 6 – 6,4 triệu tỉ đồng. Ngoài nguồn vốn trong nước, còn phải tăng tốc huy động vốn quốc tế phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế đất nước trong kỷ nguyên mới.

Nền kinh tế cần 6 – 6,4 triệu tỉ đồng trong năm 2027

Báo cáo của Thủ tướng Lê Minh Hưng chiều 12.11 giải trình trước Quốc hội về những vấn đề cử tri quan tâm cho thấy để đạt các mục tiêu phát triển KT-XH, trong đó có tăng trưởng 10%, cần huy động nguồn lực rất lớn. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội năm 2027 cần huy động khoảng 36 – 38% GDP, tương đương 6 – 6,4 triệu tỉ đồng, trong đó chi đầu tư phát triển từ nguồn ngân sách nhà nước là khoảng 1,76 triệu tỉ đồng, chiếm khoảng 27 – 29%.

TP.HCM phát hành trái phiếu đô thị thông qua Trung tâm Tài chính quốc tế

ẢNH: Bùi Quốc Hoàng

Để huy động đủ nguồn lực, năm 2027, Chính phủ tập trung chỉ đạo phấn đấu tăng thu ngân sách nhà nước khoảng 9,1%; tiết kiệm ngay 5% chi đầu tư công và 10% chi thường xuyên; phát hành các loại hình trái phiếu; vay ODA; huy động nguồn vốn tín dụng; tăng đầu tư từ các doanh nghiệp (DN) nhà nước; đẩy mạnh thu hút đầu tư tư nhân, vốn đầu tư nước ngoài (FDI); phát triển thị trường vốn trung và dài hạn hiện đại, khuyến khích phát triển trái phiếu DN. Thu hút các quỹ đầu tư quốc tế, dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài dài hạn, ổn định. Cụ thể, tổng vốn thực hiện của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước năm 2027 trên 416.000 tỉ đồng, tăng 40% so với năm 2026; thu hút vốn FDI khoảng 40 – 42 tỉ USD, vốn FDI thực hiện khoảng 30 – 32 tỉ USD; thu hút vốn qua thị trường chứng khoán khoảng 950.000 tỉ đồng.

PGS-TS Trần Hoàng Ngân (đại biểu Quốc hội, Trường ĐH Sài Gòn) phân tích: Để đáp ứng mục tiêu tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn 2026 – 2030, tổng vốn đầu tư phát triển toàn xã hội cần huy động phải tăng gấp đôi so với giai đoạn trước. Tính riêng trong ngắn hạn, quy mô vốn cần thiết dao động từ 6 – 6,4 triệu tỉ đồng, và nếu mở rộng tầm nhìn theo kế hoạch tăng trưởng 5 năm, con số huy động mỗi năm có thể lên tới khoảng 7,8 triệu tỉ đồng. Trong đó, đầu tư công đóng góp khoảng hơn 1,7 triệu tỉ đồng, nguồn vốn FDI chiếm tỷ trọng từ 20 – 25%. Phần còn lại – chiếm tỷ trọng áp đảo với hơn 50%, tương đương hơn 3 triệu tỉ đồng – phải đến từ khu vực kinh tế dân doanh. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay không chỉ nằm ở việc tìm kiếm nguồn tiền, mà là giải quyết "bài toán kép": vừa phải bơm đủ nguồn lực cho đầu tư phát triển, vừa phải kiểm soát chặt chẽ lạm phát và giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô.

Sự gia tăng huy động vốn quốc tế của các NH trong năm 2026 có thể được xem là phản ứng trước những sức ép ngày càng lớn đối với nguồn vốn trong nước… Khi nguồn vốn trong hệ thống được cải thiện, chi phí huy động giảm và thanh khoản ổn định hơn, các NH mới có điều kiện thuận lợi hơn để giảm lãi suất cho vay. Tuy nhiên, việc nới rộng hạn mức tín dụng vẫn cần gắn với chất lượng tín dụng và khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế.

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối đầu tư Công ty chứng khoán An Bình

Còn theo PGS-TS Nguyễn Hữu Huân, Phó chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính quốc tế VN tại TP.HCM (VIFC-HCMC), bài toán tăng trưởng của VN trong giai đoạn tới về bản chất cũng là bài toán vốn và hiệu quả sử dụng vốn. Nếu đặt mục tiêu tăng trưởng cao trong nhiều năm liên tục, chúng ta sẽ cần một lượng vốn rất lớn cho đường sắt đô thị, đường sắt tốc độ cao, cảng biển, hàng không, năng lượng, hạ tầng số, trung tâm dữ liệu, đô thị thông minh và chuyển đổi xanh. Nguồn lực trong nước chắc chắn vẫn giữ vai trò nền tảng, nhưng sẽ khó đáp ứng toàn bộ nhu cầu đó. Nếu chủ yếu sử dụng ngân sách và tín dụng ngân hàng, dư địa sẽ ngày càng hạn chế. Vì vậy, VN cần chuyển từ tư duy "thu hút vốn nước ngoài" sang "huy động nguồn lực tài chính toàn cầu". Hai khái niệm này rất khác nhau.

Ông Nguyễn Hữu Huân chia sẻ, thu hút vốn nước ngoài thường được hiểu chủ yếu là vốn FDI, DN nước ngoài đầu tư xây dựng nhà máy tại VN. Trong khi huy động nguồn lực toàn cầu rộng hơn rất nhiều, một dự án metro có thể phát hành trái phiếu cho nhà đầu tư quốc tế; một DN có thể huy động vốn từ quỹ toàn cầu; một dự án năng lượng có thể tiếp cận quỹ khí hậu; một dự án hạ tầng có thể được cấu trúc thành quỹ đầu tư; hay một tài sản đủ điều kiện có thể được số hóa và phân phối cho nhà đầu tư quốc tế.

"Nếu làm được điều này, chúng ta sẽ mở rộng đáng kể "bảng cân đối vốn" của nền kinh tế mà không đặt toàn bộ áp lực lên hệ thống ngân hàng. Và đây chính là vai trò chiến lược mà VIFC có thể đảm nhận: biến cơ hội tăng trưởng của VN thành những sản phẩm tài chính mà nhà đầu tư toàn cầu có thể đầu tư được", ông Nguyễn Hữu Huân cho hay.

Nhà đầu tư có vốn, chúng ta có cơ hội

Sau hơn 6 tháng đầu đi vào hoạt động, VIFC-HCMC ghi nhận khoảng 20 tỉ USD vốn cam kết từ các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Tuy nhiên cho đến thời điểm hiện nay, đơn vị này chưa công bố con số đã thu hút bao nhiêu. Theo ông Nguyễn Hữu Huân, dấu ấn quan trọng nhất của VIFC-HCMC không chỉ nằm ở việc thu hút được bao nhiêu tỉ USD hay có bao nhiêu định chế tài chính quốc tế hiện diện, mà quan trọng hơn là góp phần tạo ra sự thay đổi căn bản trong cấu trúc huy động vốn của nền kinh tế VN. Hiện nay, nền kinh tế vẫn phụ thuộc tương đối lớn vào tín dụng ngân hàng. Trong khi đó, để duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong một thời gian dài, nhu cầu vốn trung và dài hạn cho hạ tầng, đô thị, năng lượng, công nghệ, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh sẽ ngày càng lớn. Nếu phần lớn nhu cầu này tiếp tục đặt lên hệ thống ngân hàng thì sẽ tạo ra áp lực rất lớn về tăng trưởng tín dụng, kỳ hạn nguồn vốn và an toàn hệ thống.

VIFC-HCMC cần tạo ra một "đường ống vốn" mới, kết nối DN và dự án của VN trực tiếp với các quỹ đầu tư, công ty quản lý tài sản, ngân hàng đầu tư, nhà đầu tư tổ chức và thị trường vốn quốc tế. Khi đó, DN VN không chỉ nghĩ đến vay ngân hàng mà có thể phát hành trái phiếu quốc tế, huy động vốn từ các quỹ đầu tư, cấu trúc các quỹ chuyên biệt, huy động vốn xanh, tài chính dự án hay sử dụng các công cụ tài chính mới. Nhà đầu tư quốc tế cũng có thể tiếp cận các cơ hội đầu tư của VN thông qua một hạ tầng tài chính minh bạch và thuận tiện hơn.

Ông Nguyễn Hữu Huân khuyến nghị, để thu hút vốn trên thị trường thế giới, chúng ta chuyển từ "mời gọi nhà đầu tư" sang "thiết kế sản phẩm cho nhà đầu tư". Nhà đầu tư quốc tế có vốn, vấn đề của họ là tìm được sản phẩm đáp ứng yêu cầu về lợi nhuận, rủi ro, thanh khoản, minh bạch và khả năng thoái vốn. Trong khi đó VN có rất nhiều nhu cầu và cơ hội đầu tư. Khoảng cách nằm ở chỗ hai bên chưa gặp nhau một cách hiệu quả. VIFC-HCMC có thể trở thành nơi thu hẹp khoảng cách đó. Một dự án hạ tầng VN khi đưa vào VIFC không nên chỉ được giới thiệu bằng một hồ sơ kêu gọi đầu tư. Nó cần được cấu trúc thành một sản phẩm tài chính: xác định dòng tiền, phân bổ rủi ro, xếp hạng tín nhiệm, lựa chọn đồng tiền huy động, cơ chế bảo hiểm và phòng ngừa rủi ro, sau đó phân phối tới đúng nhóm nhà đầu tư quốc tế.

Tăng cường huy động vốn từ nước ngoài đáp ứng nhu cầu tăng trưởng kinh tế

ẢNH: ĐỘC LẬP

Tương tự, một DN VN muốn mở rộng có thể tiếp cận quỹ đầu tư hoặc thị trường trái phiếu quốc tế thay vì chỉ tăng hạn mức tín dụng ngân hàng. Khi hàng trăm DN và dự án có thể làm như vậy, lúc đó chúng ta mới thực sự hình thành một thị trường vốn quốc tế phục vụ nền kinh tế VN, thay vì chỉ có những thương vụ riêng lẻ.

"Tôi cho rằng bước ngoặt thực sự không phải là ngày một định chế tài chính lớn mở văn phòng tại TP.HCM, mà là ngày những dự án và DN VN có thể huy động vốn quốc tế thường xuyên, với chi phí cạnh tranh, thông qua một hạ tầng tài chính đặt tại VN. Khi đó, VIFC-HCMC không chỉ là một trung tâm tài chính theo nghĩa địa lý. Nó trở thành một phần của hạ tầng tăng trưởng quốc gia – nơi vốn toàn cầu gặp cơ hội của VN và từ đó được chuyển hóa thành nhà máy, tuyến metro, cảng biển, năng lượng xanh, công nghệ và những động lực tăng trưởng mới", ông Nguyễn Hữu Huân cho hay.

Bên cạnh VIFC, một kênh quan trọng trong huy động vốn vào VN là thị trường chứng khoán. Việc FTSE Russell nâng hạng VN lên thị trường mới nổi thứ cấp vào đầu tháng 9 mở ra cơ hội thu hút dòng vốn quốc tế. Các tổ chức trong và ngoài nước đưa ra dự báo dòng vốn qua thị trường này sẽ tăng lên nhiều tỉ USD trong thời gian tới. Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tính toán, tổng nhu cầu vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2026-2030 ước khoảng 38,5 triệu tỉ đồng. Ngân sách nhà nước dự kiến đáp ứng khoảng 8,5 triệu tỉ đồng, tương đương 20%; phần còn lại cần huy động từ khu vực tư nhân và nguồn vốn quốc tế. Kênh thị trường vốn và chứng khoán được kỳ vọng đóng góp khoảng 10 triệu tỉ đồng, bình quân 2 triệu tỉ đồng mỗi năm. Riêng tổng giá trị huy động qua thị trường chứng khoán dự kiến đạt 5,4 triệu tỉ đồng trong 5 năm, cao hơn hai lần tổng nguồn vốn huy động giai đoạn 2020-2025.

Để thực hiện mục tiêu này, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước xác định 5 định hướng ưu tiên. Đó là tái cân bằng cấu trúc dẫn vốn của nền kinh tế, tăng vai trò của thị trường vốn bên cạnh kênh tín dụng ngân hàng. Đa dạng hóa các công cụ nợ bằng đồng nội tệ, tạo thêm lựa chọn huy động vốn cho DN và Chính phủ. Xây dựng cơ sở nhà đầu tư tổ chức dài hạn, qua đó tăng tính ổn định của dòng vốn và giảm sự phụ thuộc vào nhóm nhà đầu tư ngắn hạn. Phát triển thị trường trái phiếu bền vững theo các chuẩn mực quốc tế. Cuối cùng là hội nhập sâu hơn thông qua áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS), nâng cao quản trị công ty theo chuẩn OECD và khuyến khích công bố thông tin ESG. Những ưu tiên này cũng được đặt trong bối cảnh thị trường trái phiếu VN hiện tương đương khoảng 20% GDP, trong khi cơ sở nhà đầu tư còn tập trung đáng kể ở ngân hàng và các quỹ hưu trí nhà nước.

Ngân hàng tăng cường huy động vốn từ nước ngoài

Số liệu mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho thấy, tính đến ngày 26.10, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt khoảng 20,8 triệu tỉ đồng, tăng 11,94% so với cuối năm 2025. Ước tính từ đầu năm đến nay, quy mô tín dụng đã tăng thêm hơn 2,2 triệu tỉ đồng. Trong khi đó, tốc độ huy động vốn của các nhà băng thấp hơn so với cho vay. Chính vì vậy, bên cạnh nguồn vốn huy động trong nước đáp ứng cho nhu cầu vay của khách hàng, các ngân hàng tăng cường huy động nguồn vốn trên thị trường trong bối cảnh nền kinh tế VN còn phụ thuộc lớn vào tín dụng NH.

Một trong những hình thức huy động vốn được nhiều NH lựa chọn là vay hợp vốn quốc tế, trong đó nhiều tổ chức tài chính cùng tham gia thu xếp hoặc cung cấp vốn cho một khoản vay. Chẳng hạn, VPBank đã huy động khoản vay hợp vốn trị giá 1,44 tỉ USD trong nửa đầu năm 2026, đồng thời ghi nhận gần 151.000 tỉ đồng vay ngoại tệ và đã phát hành 300 triệu USD trái phiếu quốc tế kỳ hạn 5 năm. Vào cuối tháng 7, HDBank hoàn tất khoản vay hợp vốn xã hội trị giá 721 triệu USD do NH Phát triển châu Á (ADB) và Standard Chartered đồng thu xếp. Trước đó, vào tháng 1.2026, nhà băng này phát hành thành công 100 triệu USD trái phiếu xanh quốc tế với sự tham gia của IFC, FMO và BII. HDBank dự kiến tiếp tục phát hành tối đa 500 triệu USD trái phiếu quốc tế kỳ hạn ba năm trong giai đoạn từ cuối năm 2026 đến quý 1/2027. MB đã hoàn tất huy động 550 triệu USD vốn vay nước ngoài trong nửa đầu năm 2026. VIB và Techcombank đặt mục tiêu huy động khoảng 1 tỉ USD, còn ACB đang xúc tiến tiếp cận khoản vay khoảng 300 triệu USD…

Bên cạnh đó, các NH còn phát hành cổ phiếu cho các nhà đầu tư nước ngoài bổ sung vốn chủ sở hữu. BIDV đã bán khoảng 3% cổ phần vào tháng 3.2026 và tiếp tục có kế hoạch huy động hoặc bán thêm gần 11% cổ phần; tổng quy mô các kế hoạch lớn được đề cập có thể lên tới khoảng 1,4 tỉ USD. Vietcombank có kế hoạch chào bán 6,5% cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài, dự kiến huy động khoảng 1,2 tỉ USD. Các giao dịch này không chỉ giúp NH tăng nguồn vốn phục vụ hoạt động tín dụng, mà còn mở rộng khả năng tiếp cận các định chế tài chính quốc tế, đa dạng hóa cơ cấu nguồn vốn và tạo thêm dư địa hỗ trợ nhu cầu vốn của nền kinh tế.

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối đầu tư Công ty chứng khoán An Bình (ABS), nhận định: Sự gia tăng huy động vốn quốc tế của các NH trong năm 2026 có thể được xem là phản ứng trước những sức ép ngày càng lớn đối với nguồn vốn trong nước. Điều đáng quan tâm không chỉ là quy mô vốn huy động tăng bao nhiêu, mà còn là nguồn vốn đó được phân bổ như thế nào, có giúp cải thiện thanh khoản cho nền kinh tế và liệu có thể hạn chế nguy cơ gia tăng nợ xấu trong thời gian tới hay không. Một yếu tố quan trọng khác là khả năng điều hành lãi suất và tín dụng. Khi nguồn vốn trong hệ thống được cải thiện, chi phí huy động giảm và thanh khoản ổn định hơn, các NH mới có điều kiện thuận lợi hơn để giảm lãi suất cho vay. Tuy nhiên, việc nới rộng hạn mức tín dụng vẫn cần gắn với chất lượng tín dụng và khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế.

Ông Trần Hoàng Ngân nhấn mạnh: VN vẫn còn nhiều dư địa về nợ vay nước ngoài. Việc nâng hạng tín nhiệm quốc gia cùng các hoạt động đối ngoại cấp cao như chuyến thăm Nhật Bản của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vừa qua tạo điều kiện thuận lợi để tiếp cận thêm vốn ODA và vốn vay ưu đãi từ các định chế tài chính quốc tế. Cùng với đó, mở rộng dòng vốn cho khu vực tư nhân. Đây là khu vực quan trọng nhất cần được hỗ trợ đồng bộ.

Kéo giảm mặt bằng lãi suất chung

Để cải thiện sức hút và phát triển thực chất kênh dẫn vốn quan trọng trong nền kinh tế, giải pháp nền tảng là ổn định vĩ mô và kéo giảm mặt bằng lãi suất chung. Chính phủ cần tiếp tục điều hành linh hoạt, ứng phó hiệu quả với các biến động của thị trường năng lượng thế giới để "ghìm cương" lạm phát trong nước. Khi lạm phát được kiểm soát, mặt bằng lãi suất chung sẽ có điều kiện hạ nhiệt, từ đó giảm chi phí tài chính và kích thích dòng tiền nhàn rỗi dịch chuyển vào thị trường chứng khoán, khuyến khích DN huy động vốn qua phát hành cổ phiếu, trái phiếu.

Đại biểu Quốc hội, PGS-TS Trần Hoàng Ngân

VN hình thành được một hệ sinh thái trong đó vốn ngân hàng, vốn thị trường trong nước và vốn quốc tế cùng bổ sung cho nhau, tôi cho rằng đó sẽ là thành công lớn nhất của VIFC-HCMC.

PGS-TS Nguyễn Hữu Huân, Phó chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính quốc tế VN tại TP.HCM

https://nhadautu.vn/an-ninh-nang-luong-truoc-muc-phu-thuoc-nhap-khau-gan-44-d108816.htmlTHANH THANH
07:00 15/11/2026

Năm 2025, tỷ lệ nhập khẩu ròng đã lên 43,9% tổng cung năng lượng sơ cấp của Việt Nam. Khi nhu cầu than nhập khẩu cho phát điện còn lớn, nguồn khí trong nước suy giảm và khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) ngày càng được đưa vào cơ cấu cung ứng, việc bảo đảm nguồn nhiên liệu ổn định đang trở thành vấn đề lớn đối với an ninh năng lượng quốc gia.

Nguồn cung trong nước khó theo kịp nhu cầu

Theo Báo cáo An ninh năng lượng quốc gia Việt Nam 2026 vừa được Bộ Công Thương công bố, Việt Nam đã trở thành nước nhập khẩu ròng năng lượng từ năm 2015. Tỷ lệ nhập khẩu ròng trong tổng cung năng lượng sơ cấp tăng từ 8,4% năm 2015 lên 42,9% năm 2024 và xấp xỉ 44% năm 2025. Kim ngạch nhập khẩu năng lượng năm 2025 khoảng 23,27 tỷ USD, trong đó dầu thô 7,74 tỷ USD, xăng dầu 6,82 tỷ USD, than 6,55 tỷ USD và khí đốt hóa lỏng 2,15 tỷ USD.

Những con số này cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng lớn của nền kinh tế vào nguồn cung bên ngoài. Trong cơ cấu nhập khẩu, than có vai trò đáng kể đối với sản xuất điện, trong khi nhu cầu khí nhập khẩu cũng tăng lên khi nguồn khí trong nước suy giảm.

Tại cuộc họp ngày 16/6/2026 về giải pháp bảo đảm nguồn than nhập khẩu cho sản xuất điện, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long cho biết nhu cầu than cho phát điện tiếp tục ở mức trên 80 triệu tấn/năm, trong khi khả năng khai thác than trong nước bình quân khoảng 40-45 triệu tấn/năm. Riêng năm 2026, Việt Nam dự kiến nhập khẩu khoảng 17-19 triệu tấn than bitum và á bitum phục vụ sản xuất điện, tương đương 20-22% tổng nhu cầu than phát điện.

Tỷ lệ nhập khẩu ròng trong tổng cung năng lượng sơ cấp. Nguồn: Viện Năng lượng, Bộ Công Thương

Cũng tại cuộc họp này, Bộ Công Thương yêu cầu các đơn vị mua và sử dụng than nhập khẩu rà soát hợp đồng, cập nhật khả năng giao hàng, xây dựng phương án ứng phó khi nguồn cung truyền thống bị ảnh hưởng, đồng thời đa dạng hóa thị trường và tìm kiếm nguồn cung ổn định, dài hạn. Bộ cũng lưu ý các doanh nghiệp cần nghiên cứu điều khoản phòng ngừa rủi ro, bảo đảm khối lượng và quyền ưu tiên giao hàng trong hợp đồng nhập khẩu. Đây là những yêu cầu cho thấy vấn đề không chỉ nằm ở việc có mua được than hay không, mà còn ở khả năng bảo đảm nguồn hàng trong những thời điểm thị trường quốc tế biến động.

Tại Diễn đàn An ninh năng lượng quốc gia 2026 ngày 10/11, ông Trần Hải Bình, Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV), cho biết trong giai đoạn 2021-2025, TKV nhập khẩu 33,5 triệu tấn than, Tổng công ty Đông Bắc nhập khẩu 13,6 triệu tấn. Trong khi đó, khai thác than trong nước ngày càng khó khăn do các mỏ xuống sâu, điều kiện địa chất phức tạp và chi phí sản xuất tăng.

Ông Bình nhận định: “Khả năng gia tăng sản lượng than khai thác trong nước có hạn, trong khi nhu cầu sử dụng than nhập khẩu ngày càng lớn. Bảo đảm than cho sản xuất điện vì thế đòi hỏi kết hợp duy trì nguồn cung trong nước với chủ động nhập khẩu, dự trữ và kiểm soát rủi ro về giá, nguồn hàng, vận chuyển, tiến độ tiếp nhận và chất lượng nhiên liệu”.

Theo báo cáo của TKV, năm 2027, các nhà máy điện đề nghị ký hợp đồng với TKV với khối lượng khoảng 42 triệu tấn. Để đáp ứng nhu cầu, TKV dự kiến nhập khẩu khoảng 11,4 triệu tấn than phục vụ pha trộn.

Cơ cấu tổng cung năng lượng sơ cấp năm 2025. Nguồn: Viện Năng lượng, Bộ Công Thương;

Về dài hạn, theo ông Trần Hải Bình, nhu cầu than cho phát điện năm 2030 dự kiến khoảng 73-86 triệu tấn, trong đó than nhập khẩu khoảng 38-40 triệu tấn. Trong khi đó, Quyết định 363/QĐ-BCT ngày 28/2/2026 của Bộ trưởng Bộ Công Thương về điều chỉnh Quy hoạch tổng thể năng lượng quốc gia dự báo tổng lượng than nhập khẩu của Việt Nam năm 2030 khoảng 73-84 triệu tấn, trong đó nhu cầu nhập khẩu của các nhà máy nhiệt điện khoảng 38-40 triệu tấn.

Đáng chú ý, TKV đề xuất Bộ Công Thương nghiên cứu, hướng dẫn xây dựng chỉ tiêu theo dõi tỷ lệ than nhập khẩu phục vụ sản xuất điện được bảo đảm bằng hợp đồng mua dài hạn, với lộ trình phấn đấu đạt khoảng 30% năm 2027, 40% năm 2028 và tối thiểu 50% năm 2030. Đây là các mức đề xuất để xem xét, chưa phải chỉ tiêu bắt buộc đã được phê duyệt.

Đề xuất này cho thấy nhu cầu chuyển từ cách thức thu xếp nguồn hàng linh hoạt theo từng thời điểm sang tăng tỷ trọng hợp đồng dài hạn, qua đó giảm rủi ro thiếu hụt và biến động giá.

LNG tăng vai trò, yêu cầu chủ động nguồn cung

Không chỉ than, LNG cũng đang đặt ra yêu cầu mới về bảo đảm nguồn cung. Sản lượng khí khai thác trong nước suy giảm, trong khi nhu cầu nhiên liệu cho các nhà máy điện khí tăng lên, khiến LNG nhập khẩu ngày càng có vai trò trong cơ cấu cung ứng.

Theo thông tin từ Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS), đến hết tháng 4/2026, doanh nghiệp đã nhập khẩu 230.000 tấn LNG qua 4 đợt mua hàng từ Qatar, Đông Nam Á và Australia, cung cấp cho các nhà máy điện của PV Power và các đơn vị phát điện thuộc EVN, EVNGENCO3.

Việc nhập khẩu LNG không còn chỉ là phương án chuẩn bị cho tương lai mà đã trở thành một phần trong hoạt động cung cấp nhiên liệu cho phát điện. Tuy nhiên, chuỗi cung ứng LNG đòi hỏi sự đồng bộ giữa nguồn hàng, hợp đồng mua bán, kho cảng tiếp nhận, hệ thống tái hóa khí và các nhà máy điện tiêu thụ. Nếu một mắt xích chậm tiến độ hoặc thiếu cơ chế vận hành phù hợp, khả năng tiếp nhận và sử dụng LNG có thể bị ảnh hưởng.

Quy hoạch điện VIII điều chỉnh được phê duyệt tại Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 đặt mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 22.524 MW nhiệt điện LNG, bên cạnh 31.055 MW nhiệt điện than. Đây là định hướng phát triển công suất nguồn điện, đồng thời đặt ra yêu cầu lớn về khả năng thu xếp nhiên liệu và hạ tầng nhập khẩu. Việc phát triển điện LNG vì vậy cần được tính toán cùng khả năng bảo đảm nguồn khí, giá nhiên liệu và tiến độ các dự án kho cảng, đường ống.

Tại Diễn đàn An ninh năng lượng quốc gia 2026, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Việt Sơn nhấn mạnh yêu cầu nâng cao năng lực tự chủ nguồn cung nhiên liệu, chuyển từ ứng phó sự việc sang chủ động quản trị rủi ro. Trong đó, cần đa dạng hóa thị trường, nguồn cung và tuyến vận tải nhập khẩu dầu thô, LNG và than; gắn kế hoạch cung ứng nhiên liệu với phương thức vận hành hệ thống điện.

Đối với dự trữ, Thứ trưởng đề cập lộ trình nâng mức dự trữ xăng dầu từ khoảng 60 ngày lên 90 ngày nhập ròng, đồng thời phân định rõ dự trữ quốc gia, dự trữ sản xuất và tồn kho thương mại, từng bước hình thành dự trữ dầu thô. Đây cũng là định hướng được đặt ra trong điều chỉnh Quy hoạch tổng thể năng lượng quốc gia đến năm 2030.

Giảm phụ thuộc vào nhập khẩu là một trong sáu giải pháp bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Nguồn: Bộ Công Thương

Ở góc độ doanh nghiệp và nhà đầu tư, khả năng thu xếp vốn, hiệu quả dự án và mức độ chắc chắn của đầu ra cũng là những yếu tố quyết định tiến độ phát triển hạ tầng năng lượng. Theo PGS.TS Trần Đình Thiên, một dự án có trong quy hoạch vẫn cần chứng minh khả năng trả nợ và hiệu quả đầu tư. “Vấn đề cần làm rõ là những rủi ro nào đang khiến bên cho vay và nhà đầu tư chưa thể quyết định”, ông lưu ý.

Nhận định này gợi mở yêu cầu nhìn nhận an ninh năng lượng từ góc độ thị trường và đầu tư. Một dự án kho LNG hay nhà máy điện khí không thể chỉ được đánh giá bằng công suất thiết kế, mà còn phải chứng minh khả năng thu xếp nguồn nhiên liệu, hợp đồng tiêu thụ, cơ chế giá và phương án phân bổ rủi ro. Tương tự, với than nhập khẩu, hợp đồng dài hạn cần đi cùng khả năng dự báo nhu cầu, năng lực tiếp nhận, tồn kho và điều kiện vận chuyển.

Theo nhận định của các chuyên gia, mức nhập khẩu ròng gần 44% cho thấy đa dạng hóa nguồn cung là yêu cầu cấp thiết, nhưng tự chủ năng lượng không đồng nghĩa với loại bỏ nhập khẩu. Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục tăng, vấn đề là chủ động hơn trong lựa chọn đối tác, đàm phán hợp đồng, dự trữ và phát triển hạ tầng tiếp nhận; đồng thời khai thác hiệu quả nguồn trong nước và đẩy nhanh các nguồn thay thế. Đây là những điều kiện quan trọng để giảm rủi ro từ bên ngoài và bảo đảm nguồn cung ổn định cho nền kinh tế.

https://nhadautu.vn/pv-power-muon-nang-ty-le-bao-tieu-dien-lng-tu-85-tro-len-d108840.htmlVŨ PHẠM
14:43 14/11/2026

PV Power đang chuẩn bị nguồn lực cho chu kỳ đầu tư mới với 2 dự án điện khí LNG Quỳnh Lập và Vũng Áng III. Tuy nhiên, doanh nghiệp cho rằng, cơ chế sản lượng điện hợp đồng tối thiểu, giá điện và khả năng cập nhật giá theo biến động LNG vẫn là những vấn đề cần tháo gỡ.

Tổng Công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (PV Power, mã chứng khoán: POW) ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực trong 9 tháng, với doanh thu thuần hợp nhất đạt 49.406 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế đạt 6.899 tỷ đồng, tương đương 614% kế hoạch lợi nhuận cả năm.

Thông tin được ông Trương Việt Phương, Phó Tổng Giám đốc PV Power và ông Nguyễn Đình Thi, Trưởng Ban Kinh tế Kế hoạch PV Power chia sẻ tại Hội thảo gặp gỡ các nhà phân tích chứng khoán với chủ đề "Khởi đầu mới – Thành tựu mới", tổ chức tại Nhà máy điện Cà Mau 1 và 2.

Các nhà đầu tư tham quan Nhà máy điện Cà Mau 1 và 2. Ảnh: PV

Theo đó, sản lượng điện thương phẩm của PV Power trong 9 tháng đạt 19.329 triệu kWh, bằng 89% kế hoạch năm và tăng 44% so với cùng kỳ năm 2025. Doanh thu thuần hợp nhất hoàn thành 99% kế hoạch năm, trong khi lợi nhuận sau thuế vượt xa chỉ tiêu được Đại hội đồng cổ đông thông qua.

Kết quả này đến từ việc duy trì độ khả dụng cao tại các nhà máy, chủ động bảo đảm nguồn cung nhiên liệu và tối ưu hóa chiến lược chào giá điện. Đặc biệt, việc đưa dự án Nhà máy điện Nhơn Trạch 3 và Nhơn Trạch 4 vào vận hành thương mại từ cuối năm 2025, cùng với nhu cầu phụ tải tăng cao trong năm 2026, đã đóng góp tích cực vào kết quả kinh doanh.

Trong những tháng cuối năm, doanh nghiệp đặt mục tiêu vượt các chỉ tiêu kế hoạch năm 2026, phấn đấu tổng sản lượng điện cả năm đạt trên 21,6 tỷ kWh.

Giá LNG biến động, cơ chế bao tiêu điện còn nhiều vướng mắc

Một trong những nội dung được các nhà đầu tư quan tâm là hiệu quả vận hành của Nhơn Trạch 3 và 4 trong bối cảnh giá LNG trên thị trường quốc tế biến động mạnh.

Ông Nguyễn Đình Thi cho biết, giá LNG nhập khẩu bình quân quý III phục vụ 2 nhà máy khoảng 24 USD/MMBtu. Trong trường hợp giá LNG biến động ở mức 25-32 USD/MMBtu, giá thành sản xuất điện của nhà máy có thể lên tới 5.000-6.200 đồng/kWh. Trong khi đó, giá chào bán điện ngoài sản lượng hợp đồng (QC) dao động khoảng 4.600-5.800 đồng/kWh.

Mức chênh lệch giữa giá thành sản xuất và giá chào bán cho thấy áp lực chi phí nhiên liệu đối với các nhà máy điện khí LNG, đặc biệt khi giá khí đầu vào tăng cao. Từ đó, doanh nghiệp sẽ phối hợp với PV GAS tìm kiếm nguồn cung phù hợp trên cơ sở đánh giá tình hình thị trường LNG và nhu cầu huy động của hệ thống điện.

Bên cạnh giá nhiên liệu, cơ chế sản lượng điện hợp đồng cũng là vấn đề được PV Power đặc biệt quan tâm.

Ông Trương Việt Phương nêu, sản lượng điện hợp đồng QC của Nhà máy điện Nhơn Trạch 3 và 4 năm 2027 theo quy định tại Nghị định 100 không thấp hơn 65%/GCO. Doanh nghiệp đang bám sát kế hoạch vận hành năm 2027 do NSMO lập và báo cáo Bộ Công Thương để có kế hoạch về sản lượng dự kiến và sản lượng điện hợp đồng chính xác hơn.

Đối với trường hợp sản lượng điện thực phát (Qm) thấp hơn sản lượng hợp đồng (Qc), nếu nhà máy khả dụng, doanh nghiệp sẽ được hưởng khoản chênh lệch giữa giá hợp đồng và giá thị trường tương ứng với sản lượng QC được phân bổ.

Tuy nhiên, với các dự án điện LNG mới, PV Power mong muốn tỷ lệ sản lượng điện hợp đồng được phân bổ từ 85% trở lên. Theo ông Phương, doanh nghiệp đã có nhiều văn bản kiến nghị gửi Bộ Công Thương nhưng các đề xuất này chưa được chấp thuận.

Đại diện PV Power cũng chỉ ra một số khó khăn lớn trong cơ chế giá điện theo hợp đồng mua bán điện (PPA). Trong đó, cơ chế sản lượng điện hợp đồng tối thiểu chưa đáp ứng kỳ vọng của nhà đầu tư, dẫn đến khó khăn trong thu xếp vốn cho các dự án điện khí đang triển khai.

Ngoài ra, chính sách hỗ trợ nhà đầu tư xây dựng nhà máy điện LNG chưa mang tính ổn định lâu dài; quy định về mức tỷ suất hoàn vốn nội bộ (IRR) trong đàm phán giá điện còn thấp. Đặc biệt, trong quá trình vận hành thực tế, chưa có quy định về việc cập nhật linh hoạt giá trần bản chào theo biến động của giá LNG.

Đây là những vấn đề ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả đầu tư, khả năng thu xếp vốn và quyết định tham gia các dự án điện khí LNG mới. Việc hoàn thiện cơ chế hợp đồng, bảo đảm sản lượng điện bao tiêu và có phương án chia sẻ rủi ro biến động nhiên liệu được xem là những yếu tố quan trọng đối với các dự án có quy mô vốn lớn.

Chuẩn bị triển khai 2 dự án LNG, lên phương án tăng vốn

Song song với hoạt động của các nhà máy hiện hữu, PV Power đang đẩy mạnh chuẩn bị đầu tư 2 dự án điện khí LNG Quỳnh Lập tại Nghệ An và Vũng Áng III tại Hà Tĩnh.

Đối với dự án LNG Quỳnh Lập, UBND tỉnh Nghệ An đã chấp thuận chủ trương đầu tư, đồng thời chấp thuận nhà đầu tư là liên danh PV Power, SK Innovation và Công ty TNHH Mía đường Nghệ An (NASU) theo quyết định ngày 12/2/2026. Dự án được cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ngày 20/3/2026.

Ông Trương Việt Phương, Phó Tổng Giám đốc PV Power (trái) và ông Nguyễn Đình Thi, Trưởng Ban Kinh tế Kế hoạch PV Power chia sẻ thông tin tại hội thảo. Ảnh: PV

Công ty CP Điện LNG Quỳnh Lập được thành lập ngày 14/9/2026 và tổ chức Đại hội đồng cổ đông lần đầu ngày 18/9/2026. Hiện dự án đang triển khai lập báo cáo nghiên cứu khả thi, đánh giá tác động môi trường, các báo cáo chuyên ngành, quy hoạch chi tiết 1/500 và thiết kế FEED cho hạng mục kho cảng LNG.

PV Power dự kiến trình phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi trong quý I/2027, ký hợp đồng EPC vào cuối quý I/2027, triển khai xây dựng từ quý II/2027 và đưa dự án vào vận hành thương mại trong quý IV/2029 hoặc năm 2030.

Trong khi đó, dự án Nhà máy điện LNG Vũng Áng III đã được UBND tỉnh Hà Tĩnh chấp thuận chủ trương đầu tư, đồng thời chấp thuận liên danh PV Power, LILAMA và B.Grimm là nhà đầu tư vào tháng 6/2026.

Dự án đang hoàn thiện hồ sơ nghiên cứu khả thi, trình thẩm định, phê duyệt quy hoạch chi tiết 1/500 và triển khai các công tác chuẩn bị đầu tư khác. PV Power dự kiến trình phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi trong quý IV/2026-I/2027, ký hợp đồng EPC từ quý I-II/2027, khởi công xây dựng trong quý II-III/2027 và vận hành thương mại vào giai đoạn 2030-2031.

Để triển khai các dự án, PV Power đang phối hợp với các cổ đông đàm phán hợp đồng tư vấn tài chính, đồng thời làm việc với các tổ chức tín dụng trong và ngoài nước nhằm thu xếp vốn. Riêng dự án Quỳnh Lập, doanh nghiệp đã làm việc với một số ngân hàng để khảo sát thị trường.

Về nguồn vốn chủ sở hữu, ông Trương Việt Phương nhấn mạnh, PV Power đang xây dựng phương án tăng vốn điều lệ trong giai đoạn 2027-2030. Đây là một trong những giải pháp nhằm bổ sung nguồn lực tài chính, phục vụ kế hoạch đầu tư và triển khai các dự án điện khí LNG trong thời gian tới.

Cùng với các dự án LNG, doanh nghiệp cũng đang nghiên cứu mở rộng đầu tư vào các nguồn năng lượng tái tạo như thủy điện nhỏ, điện mặt trời lòng hồ, điện rác và điện gió trên bờ.

Với kế hoạch đầu tư mới, bài toán của PV Power không chỉ nằm ở khả năng huy động vốn và triển khai dự án đúng tiến độ, mà còn phụ thuộc vào việc hoàn thiện cơ chế giá điện, sản lượng hợp đồng và bảo đảm nguồn cung nhiên liệu. Đây sẽ là những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả của chu kỳ đầu tư LNG tiếp theo.